Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, insanların doğal çevreyi kendi ihtiyaçları doğrultusunda değiştirmesiyle ortaya çıkan durumun hangi kavramla açıklandığı soruluyor. Gelin şıkları tek tek inceleyerek doğru cevaba ulaşalım:
- A) Doğal afet: Doğal afetler, deprem, sel, fırtına, volkanik patlama gibi doğa olayları sonucunda meydana gelen ve insanlar üzerinde olumsuz etkileri olan olaylardır. Soruda bahsedilen tarım alanı açma, baraj inşa etme veya şehir kurma gibi eylemler, insanların bilinçli olarak çevreyi değiştirmesiyle ilgilidir, doğal afetlerle değil. Bu nedenle A seçeneği doğru değildir.
- B) Beşeri coğrafya: Beşeri coğrafya, coğrafyanın bir alt dalıdır ve insan faaliyetlerinin yeryüzündeki dağılışını, insan-çevre etkileşimini, nüfus, yerleşme, ekonomi gibi konuları inceler. Soruda bahsedilen eylemler beşeri coğrafyanın inceleme alanına girse de, "beşeri coğrafya" bu eylemlerin kendisini açıklayan bir kavram değil, bu eylemleri inceleyen bir bilim dalıdır. Bu nedenle B seçeneği de doğru değildir.
- C) Fiziki coğrafya: Fiziki coğrafya, coğrafyanın doğal unsurlarını (yer şekilleri, iklim, bitki örtüsü, sular vb.) inceleyen alt dalıdır. İnsanların çevreyi değiştirmesi değil, çevrenin doğal yapısı ile ilgilenir. Bu nedenle C seçeneği doğru değildir.
- D) Beşeri etki: "Beşeri" kelimesi insanla ilgili, "etki" ise bir şeyin başka bir şey üzerindeki tesiri anlamına gelir. Dolayısıyla "beşeri etki", insanların doğal çevre üzerindeki etkilerini, değişikliklerini ifade eder. Tarım alanları açmak, barajlar inşa etmek ve şehirler kurmak, insanların doğal çevreyi kendi ihtiyaçları doğrultusunda değiştirmesiyle ortaya çıkan doğrudan "insan etkileri"dir. Bu kavram, soruda anlatılan durumu en doğru ve genel şekilde açıklar.
Bu açıklamalar ışığında, insanların doğal çevreyi değiştirerek tarım alanları açması, barajlar inşa etmesi ve şehirler kurması gibi eylemlerin tümü, beşeri etki kavramı ile açıklanır.
Cevap D seçeneğidir.
