Bu ders notu, KPSS'de karşınıza çıkacak paragrafta yapı sorularını daha iyi anlamanız ve çözmeniz için hazırlandı. Paragrafın bütünlüğünü, akışını ve anlam ilişkilerini kavramanıza yardımcı olacak temel konuları sade bir dille ele alır.
Her paragrafın bir konusu ve bu konu hakkında verilmek istenen bir ana düşüncesi vardır. Konu, paragrafın neyden bahsettiğidir; ana düşünce ise yazarın o konu hakkında okuyucuya vermek istediği mesajdır.
💡 İpucu: Konu daha genelken, ana düşünce daha özel ve yargı bildiren bir cümledir. Konu "kitap okumak" olabilirken, ana düşünce "Kitap okumak, bireyin hayal gücünü geliştirir ve kelime dağarcığını zenginleştirir." şeklinde bir yargı içerir.
Paragraf tamamlama sorularında, paragrafın başında, ortasında veya sonunda bırakılan boşluğa, paragrafın anlam ve yapı bütünlüğüne uygun düşen cümleyi bulmanız istenir.
⚠️ Dikkat: Boşluğa gelecek cümlenin sadece anlamca değil, dil bilgisel olarak da (zamirler, bağlaçlar) doğru bağlantıyı kurması önemlidir.
Bu tür sorularda, paragrafta genel olarak ele alınan konunun dışına çıkan, farklı bir bakış açısı sunan veya alakasız bir bilgi içeren cümleyi bulmanız gerekir.
💡 İpucu: Cümleleri tek tek okuyun ve her birinin paragrafın ana fikriyle ne kadar ilgili olduğunu sorgulayın. "Bu cümle diğerlerinden farklı bir şey mi anlatıyor?" diye sorun.
Bir paragrafın, farklı bir konuya veya aynı konunun farklı bir yönüne geçiş yaptığı noktayı belirleyerek onu iki ayrı paragrafa ayırmanız istenir. İkinci paragraf genellikle yeni bir giriş cümlesi niteliğindedir.
⚠️ Dikkat: İkiye bölünen ikinci paragrafın ilk cümlesi, tıpkı bağımsız bir paragrafın ilk cümlesi gibi, konuyu genelden ele alan, açıklayıcı bir nitelik taşımalıdır.
Karışık olarak verilen cümleleri anlamlı bir bütün oluşturacak şekilde sıralamanız veya numaralandırılmış cümlelerden birinin yerini değiştirerek paragrafın akışını düzeltmeniz istenir.
💡 İpucu: Cümleleri sıralarken, bir cümlenin "sonraki" ve "önceki" cümleyle nasıl bir bağlantı kurduğunu düşünün. Özellikle zamirler ve bağlaçlar (örneğin "bu durum", "bu nedenle") size yol gösterecektir.