Hücre zarının yapısı "akıcı mozaik model" olarak tanımlanır. Bu modelle ilgili;
I. Lipit tabakası sürekli hareket halindedir
II. Proteinler sabit pozisyondadır
III. Karbonhidratlar sadece iç yüzeyde bulunur
ifadelerinden hangileri yanlıştır?
Merhaba sevgili öğrenciler!
Hücre zarının yapısını açıklayan "akıcı mozaik model" biyolojinin temel konularından biridir. Bu model, zarın dinamik ve karmaşık yapısını çok güzel bir şekilde özetler. Şimdi gelin, verilen ifadeleri bu modelin ışığında adım adım inceleyelim ve hangilerinin yanlış olduğunu bulalım:
Bu ifade, akıcı mozaik modelin "akıcı" kısmını doğrudan açıklar. Hücre zarını oluşturan fosfolipit molekülleri, kendi katmanları içinde yanlara doğru hareket edebilir (lateral hareket), kendi eksenleri etrafında dönebilir (rotasyon) ve hatta nadiren de olsa bir katmandan diğerine geçebilir (flip-flop hareketi). Bu hareketlilik, zarın esnekliğini ve birçok işlevini yerine getirebilmesini sağlar. Dolayısıyla, bu ifade DOĞRUDUR.
Bu ifade, akıcı mozaik modelin "mozaik" kısmıyla çelişir. Model, proteinlerin lipit tabakasına gömülü veya onunla ilişkili olduğunu ve bir mozaik gibi dağıldığını belirtir. Lipitler gibi, birçok zar proteini de lipit tabakası içinde yanal olarak hareket edebilir. Bazı proteinler hücre iskeletine bağlı olduğu için hareketleri kısıtlanmış olabilir, ancak genel olarak proteinler sabit değildir, aksine zar içinde hareketli bir yapıya sahiptirler. Bu hareketlilik, zarın sinyal iletimi ve madde taşınımı gibi işlevleri için önemlidir. Dolayısıyla, bu ifade YANLIŞTIR.
Hücre zarındaki karbonhidratlar (glikolipitler ve glikoproteinler şeklinde), hücre zarının dış yüzeyinde yer alır. Bu karbonhidrat zincirleri, hücrenin dışa bakan yüzeyinde bir tabaka oluşturur ve bu tabakaya "glikokaliks" denir. Glikokaliks, hücrelerin birbirini tanımasında, hücre yapışmasında ve bağışıklık tepkilerinde kritik rol oynar. Karbonhidratlar, hücrenin sitoplazmaya bakan iç yüzeyinde bulunmazlar. Dolayısıyla, bu ifade YANLIŞTIR.
İncelemelerimiz sonucunda, II ve III numaralı ifadelerin yanlış olduğunu gördük.
Cevap C seçeneğidir.
