1. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde fiil, öznesine göre etken çatılıdır?
A) Kapı çalınınca hepimiz yerimizden fırladık.
B) Bütün pencereler dün gece temizlendi.
C) Toplantı için büyük salonda bekleniyor.
D) Bu karar kurul tarafından verilmiş.
Haydi gel, bu çatı meselesini keyifli bir şekilde çözelim! 🥳
🔎 Öncelikle "etken çatı" ne demek, onu hatırlayalım: Fiilin bildirdiği işi yapanın (öznenin) belli olduğu cümlelere denir. Yani, özne işi kendisi yapacak! 💪
🚪 A seçeneğine bakalım: "Kapı çalınınca hepimiz yerimizden fırladık." Burada fırlama işini yapan kim? "Hepimiz"! Özne belli ve işi yapıyor. ✅
🧹 B seçeneğine bakalım: "Bütün pencereler dün gece temizlendi." Burada temizleme işini yapan belli mi? Hayır, pencereler kendilerini temizleyemez! 👻
🗣️ C seçeneğine bakalım: "Toplantı için büyük salonda bekleniyor." Burada bekleme işini yapan belli mi? Kimin beklediği açıkça belirtilmemiş. 🤷♀️
✍️ D seçeneğine bakalım: "Bu karar kurul tarafından verilmiş." Burada verme işini yapan "kurul". Ancak cümle edilgen yapıda. Verilen karar, kurula atfedilmiş. 🧐