4. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde işteş çatılı bir fiil kullanılmıştır?
A) İki kardeş yıllar sonra buluştu.
B) Misafirler için özel yemekler pişirildi.
C) Çocuk sabaha kadar hiç uyanmadı.
D) Bütün ödevler dikkatle yapıldı.
Haydi, bu işteş çatılı fiil sorusunu eğlenerek çözelim!
🔎 İlk olarak işteş çatılı fiilin ne anlama geldiğini hatırlayalım: İşteş çatılı fiiller, birden fazla öznenin karşılıklı veya birlikte yaptığı işleri anlatır. Yani fiilde "-leş, -laş, -iş, -ıș" eklerinden biri bulunur.
📚 Şimdi şıkları tek tek inceleyelim:
A) İki kardeş yıllar sonra buluştu. (Buluşmak fiili, iki kişinin karşılıklı yaptığı bir eylemi ifade eder ve "-uş" ekini almıştır. 🤝)
B) Misafirler için özel yemekler pişirildi. (Pişirildi fiili edilgen çatılıdır, çünkü yemeği kimin pişirdiği belli değildir. 🍳)
C) Çocuk sabaha kadar hiç uyanmadı. (Uyanmadı fiili dönüşlü çatılıdır, çünkü eylemden etkilenen yine çocuğun kendisidir. 😴)
D) Bütün ödevler dikkatle yapıldı. (Yapıldı fiili edilgen çatılıdır, çünkü ödevleri kimin yaptığı belli değildir. 📝)
💡 A şıkkında yer alan "buluştu" fiili, işteş çatılıdır çünkü iki kardeşin karşılıklı olarak yaptığı bir eylemi ifade eder.