"Sevmek" fiilinin nesne aldığı cümle aşağıdakilerden hangisidir?
A) İnsan sevgiyle yaşamalı.Sevgili öğrenciler, bu soruda "sevmek" fiilinin nesne aldığı cümleyi bulmamız isteniyor. Bir fiilin nesne alıp almadığını anlamak için fiile "Kimi?" veya "Neyi?" sorularını sorarız. Eğer bu sorulara cevap alabiliyorsak, o fiil nesne almıştır demektir. Nesne, fiilin yaptığı işten doğrudan etkilenen varlıktır.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
Bu cümlede fiil "yaşamalı"dır. "Kimi yaşamalı?" veya "Neyi yaşamalı?" sorularına cevap alamıyoruz. "Sevgiyle" kelimesi, nasıl yaşanması gerektiğini bildiren bir zarftır (durum zarfı). Burada ana fiil "yaşamak"tır ve nesne almamıştır. "Sevmek" fiili doğrudan kullanılmamıştır.
Bu cümlede fiil "açar"dır. "Kimi açar?" veya "Neyi açar?" sorularına cevap alamıyoruz. "Çiçekler" özne, "baharda" ise zaman bildiren bir zarftır. Bu cümlede "sevmek" fiili hiç geçmemektedir.
Bu cümlede fiil "sever"dir. Bu fiil, "sevmek" fiilinin şimdiki zaman çekimlenmiş halidir. Şimdi fiile sorumuzu soralım: "Annem kimi sever?" Cevap: "beni". "Beni" kelimesi, "sevmek" fiilinin yaptığı işten doğrudan etkilenen varlığı (nesneyi) göstermektedir. Bu nedenle bu cümle, "sevmek" fiilinin nesne aldığı bir cümledir.
Bu cümlede fiil "batar"dır. "Kimi batar?" veya "Neyi batar?" sorularına cevap alamıyoruz. "Güneş" özne, "batıdan" ise yön bildiren bir yer tamlayıcısıdır. Bu cümlede "sevmek" fiili hiç geçmemektedir.
Yukarıdaki incelemeler sonucunda, "sevmek" fiilinin nesne aldığı tek cümlenin C seçeneğinde olduğunu görüyoruz. "Beni" kelimesi, "sever" fiilinin nesnesidir.
Cevap C seçeneğidir.
