6. "Yemekteki tuzu biraz azaltmalısın." cümlesindeki "ki" ile aynı türde "ki" kullanılan seçenek hangisidir?
A) O kadar hızlı koştu ki nefes nefese kaldı.
B) Sabahki haberleri izledin mi?
C) Biliyorum ki sen bu işi başaracaksın.
D) Öyle güzel bir resim yapmış ki herkes hayran kaldı.
Bu soruyu çözmek için "ki"nin türlerini ve görevlerini hatırlamamız gerekiyor. Türkçede üç tür "ki" vardır:
- Bağlaç olan "ki": Ayrı yazılır ve iki cümleyi birbirine bağlar.
- Sıfat yapan "ki": Bitişik yazılır ve bir ismi niteler (hangi sorusuna cevap verir).
- İlgi zamiri olan "ki": Bitişik yazılır ve bir ismin yerini tutar.
Şimdi de sorudaki cümleyi inceleyelim: "Yemekteki tuzu biraz azaltmalısın." Buradaki "ki" eki, "yemek" ismine eklenerek "yemekteki" şeklinde sıfat tamlaması oluşturmuş. Yani bu "ki" sıfat yapan "ki"dir.
Şimdi şıkları tek tek inceleyelim:
- A) O kadar hızlı koştu ki nefes nefese kaldı. Buradaki "ki" iki cümleyi bağladığı için bağlaç olan "ki"dir.
- B) Sabahki haberleri izledin mi? Buradaki "ki" eki, "sabah" ismine eklenerek "sabahki" şeklinde sıfat tamlaması oluşturmuş. Yani bu "ki" sıfat yapan "ki"dir.
- C) Biliyorum ki sen bu işi başaracaksın. Buradaki "ki" iki cümleyi bağladığı için bağlaç olan "ki"dir.
- D) Öyle güzel bir resim yapmış ki herkes hayran kaldı. Buradaki "ki" iki cümleyi bağladığı için bağlaç olan "ki"dir.
Gördüğümüz gibi, sorudaki cümledeki "ki" sıfat yapan "ki"dir ve aynı türde "ki" B seçeneğinde kullanılmıştır.
Cevap B seçeneğidir.
