Nüfus artış hızını azaltmaya yönelik politikaların uzun vadede ortaya çıkardığı en önemli demografik risk aşağıdakilerden hangisidir?
A) Nüfusun gençleşmesi
B) Nüfusun yaşlanması
C) Cinsiyet dengesizliğinin azalmasi
D) Kentsel nüfusun azalması
Nüfus artış hızını azaltmaya yönelik politikalar, genellikle doğum oranlarını düşürmeyi hedefler. Bu politikalar, aile planlaması hizmetlerinin yaygınlaştırılması, kadınların eğitim ve iş hayatına katılımının artırılması, çocuk başına düşen maliyetin yükselmesi gibi faktörlerle doğum oranlarının azalmasına yol açar.
- Doğum oranlarının düşmesi, toplumdaki genç nüfusun oranının azalmasına neden olur. Daha az çocuk doğduğu için, nüfus piramidinin tabanı daralır.
- Aynı zamanda, bu tür politikaların uygulandığı veya ekonomik gelişmenin yaşandığı toplumlarda, modern tıp ve yaşam koşullarının iyileşmesiyle birlikte ortalama yaşam süresi uzar. Bu da yaşlı nüfusun toplum içindeki oranının artmasına yol açar.
- Uzun vadede, doğum oranlarının düşmesi ve yaşam süresinin uzaması bir araya geldiğinde, toplumdaki yaşlı bireylerin sayısı genç bireylere göre oransal olarak artar. Bu duruma "nüfusun yaşlanması" denir.
- Nüfusun yaşlanması, iş gücü piyasasında daralma, sosyal güvenlik sistemleri üzerinde baskı, sağlık hizmetleri talebinde artış gibi önemli ekonomik ve sosyal riskleri beraberinde getirir.
- Diğer seçenekleri değerlendirelim:
- A) Nüfusun gençleşmesi: Doğum oranları azaldığında nüfus gençleşmez, aksine yaşlanır. Bu, doğru cevabın tam tersidir.
- C) Cinsiyet dengesizliğinin azalması: Nüfus artış hızını azaltma politikaları doğrudan cinsiyet dengesizliğini azaltmayı hedeflemez ve bu durumun birincil demografik riski değildir. Hatta bazı durumlarda, özellikle erkek çocuk tercihinin yoğun olduğu toplumlarda, doğum oranlarının düşmesi cinsiyet dengesizliğini artırabilir.
- D) Kentsel nüfusun azalması: Nüfus artış hızını azaltma politikaları kentsel nüfusun azalmasına yol açmaz. Aksine, genellikle kırsal alanlardan şehirlere göç devam ettiği için kentsel nüfus artmaya devam edebilir veya en azından azalmaz.
Bu nedenlerle, nüfus artış hızını azaltmaya yönelik politikaların uzun vadede ortaya çıkardığı en önemli demografik risk, nüfusun yaşlanmasıdır.
Cevap B seçeneğidir.
