Bir öğrenci, "Türkiye Fiziki Haritası" başlıklı haritada yalnızca dağlar, platolar ve ovaların gösterildiğini fark etmiştir. Bu haritada aşağıdaki sembollerden hangisinin lejantta yer alması beklenmez?
A) Yükselti renk skalası
B) Fabrika sembolü
C) Akarsu çizgisi
D) Eşyükselti eğrisi
Sevgili öğrenciler, bu soruyu çözmek için öncelikle "Fiziki Harita" kavramını ve bu tür haritaların amacını iyi anlamamız gerekiyor.
- Fiziki Harita Nedir? Fiziki haritalar, bir bölgenin doğal yeryüzü şekillerini (dağlar, ovalar, platolar, akarsular, göller vb.) ve yükselti basamaklarını gösteren haritalardır. Temel amacı, coğrafi özelliklerin fiziksel yapısını ortaya koymaktır.
- Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Yükselti renk skalası: Fiziki haritaların en temel özelliklerinden biridir. Deniz seviyesinden itibaren yükseldikçe renklerin yeşilden sarıya, turuncuya ve kahverengiye doğru değiştiği bir renk skalası, haritadaki yükselti basamaklarını anlamamızı sağlar. Bu nedenle, bir fiziki haritada kesinlikle yer alması beklenir.
- B) Fabrika sembolü: Fabrika sembolleri, sanayi tesislerini, yani beşeri ve ekonomik faaliyetleri gösteren sembollerdir. Fiziki haritalar doğal coğrafyaya odaklandığı için, fabrikalar gibi insan yapımı ve ekonomik unsurların sembolleri bu tür bir haritanın lejantında yer almaz. Bu semboller daha çok beşeri veya ekonomik haritalarda bulunur.
- C) Akarsu çizgisi: Akarsular, göller ve denizler gibi su kütleleri, bir bölgenin doğal coğrafyasının önemli bir parçasıdır. Fiziki haritalar, yeryüzü şekillerinin yanı sıra bu su kaynaklarını da gösterir. Dolayısıyla, akarsu çizgilerinin lejantta yer alması beklenir.
- D) Eşyükselti eğrisi: Eşyükselti eğrileri (izohipsler), aynı yükseltideki noktaları birleştiren kapalı eğrilerdir. Dağların, vadilerin, platoların ve ovaların şeklini, eğimini ve yükseltisini detaylı bir şekilde göstermek için kullanılırlar. Fiziki haritaların vazgeçilmez bir öğesidir ve lejantta mutlaka açıklanır.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşılacağı üzere, bir "Türkiye Fiziki Haritası"nda doğal yeryüzü şekillerini gösteren semboller yer alırken, insan eliyle yapılmış ekonomik bir faaliyeti gösteren "fabrika sembolü"nün lejantta yer alması beklenmez.
Cevap B seçeneğidir.
