Uzun çizgi (—) (Konuşma çizgisi) nedir Test 2

3. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde uzun çizgi (—) farklı bir işlevde kullanılmıştır?

A) — Neden geç kaldın? — diye çıkıştı annem.
B) — Buraya gel! — diye bağırdı arkadaşım.
C) Türk edebiyatının en önemli eserlerinden biri — bu kitap — mutlaka okunmalı.
D) — Yarın sınav var, unutma! — diye uyardı öğretmen.

Sevgili öğrenciler, bu soruda uzun çizginin (—) farklı işlevlerini anlamamız gerekiyor. Türkçede uzun çizgi genellikle diyaloglarda konuşmaları belirtmek için kullanılırken, bazen de cümle içinde ara sözleri veya ara cümleleri ayırmak için kullanılır. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:

• A) — Neden geç kaldın? — diye çıkıştı annem.

  Bu cümlede uzun çizgi, annenin doğrudan söylediği sözü, yani bir konuşmayı belirtmek için kullanılmıştır. Bu, uzun çizginin en yaygın kullanımlarından biridir ve "konuşma çizgisi" olarak adlandırılır.

• B) — Buraya gel! — diye bağırdı arkadaşım.

  Burada da uzun çizgi, arkadaşın doğrudan söylediği sözü, yani bir konuşmayı göstermektedir. A seçeneğindeki işleviyle aynıdır; yine bir konuşma çizgisi olarak kullanılmıştır.

• C) Türk edebiyatının en önemli eserlerinden biri — bu kitap — mutlaka okunmalı.

  Bu cümlede uzun çizgiler, "bu kitap" ifadesini ayırmak için kullanılmıştır. "Bu kitap" ifadesi, cümlenin ana anlamını bozmadan çıkarılabilecek, açıklayıcı bir ara sözdür. Uzun çizgi burada ara sözü veya ara cümleyi belirtme işlevinde kullanılmıştır. Bu, diğer seçeneklerden farklı bir kullanımdır.

• D) — Yarın sınav var, unutma! — diye uyardı öğretmen.

  Bu cümlede de uzun çizgi, öğretmenin doğrudan söylediği sözü, yani bir konuşmayı belirtmek için kullanılmıştır. A ve B seçeneklerindeki işleviyle aynıdır; bir konuşma çizgisi olarak kullanılmıştır.

Gördüğümüz gibi, A, B ve D seçeneklerinde uzun çizgi konuşma çizgisi olarak kullanılırken, C seçeneğinde ara sözü belirtme işlevinde kullanılmıştır. Bu nedenle farklı olan C seçeneğidir.

Cevap C seçeneğidir.