Hücrede madde taşınması ve lipid sentezinde görevli olan organel hangisidir?
A) Granülsüz endoplazmik retikulum
B) Granüllü endoplazmik retikulum
C) Golgi cisimciği
D) Lizozom
Merhaba sevgili öğrenciler!
Hücreler, yaşamın temel birimleri olup, her biri belirli görevleri yerine getiren çeşitli organeller içerir. Bu soruda, hücre içinde madde taşınması ve özellikle lipid sentezi gibi kritik görevleri üstlenen organeli bulmamız isteniyor.
- Soruyu Anlayalım: Soru, iki anahtar görevi olan bir organeli arıyor: "madde taşınması" ve "lipid sentezi". Bu iki görevi birlikte düşündüğümüzde, akla gelen organelleri değerlendirmeliyiz.
- Seçenekleri Değerlendirelim:
- A) Granülsüz endoplazmik retikulum (GER): Bu organel, ribozom taşımadığı için "granülsüz" olarak adlandırılır. En önemli görevlerinden biri lipid sentezidir (örneğin, steroid hormonlar ve fosfolipidler). Ayrıca, hücre içinde maddelerin taşınmasında, kalsiyum depolanmasında ve ilaçların/toksinlerin detoksifikasyonunda da görev alır. Soruda belirtilen her iki görevi de doğrudan karşılamaktadır.
- B) Granüllü endoplazmik retikulum (GRER): Bu organel, üzerinde ribozomlar bulunduğu için "granüllü" olarak adlandırılır. Temel görevi, ribozomlarda sentezlenen proteinlerin (özellikle hücre dışına salgılanacak veya zar proteinleri olacak proteinlerin) sentezini tamamlamak, katlanmalarına yardımcı olmak ve onları taşımaktır. Lipid sentezi ana görevi değildir.
- C) Golgi cisimciği: Golgi, endoplazmik retikulumdan gelen protein ve lipidleri işler, paketler, etiketler ve hücre içinde veya dışında gidecekleri yerlere yönlendirir. Yani, sentezlenmiş maddelerin son düzenlemesi ve dağıtımında rol oynar, ancak lipid sentezini kendisi yapmaz.
- D) Lizozom: Lizozomlar, hücre içi sindirimden sorumlu organellerdir. Hücreye giren yabancı maddeleri, yaşlı veya hasarlı organelleri parçalayarak hücrenin temizliğini sağlarlar. Madde taşınması veya lipid sentezi gibi görevleri yoktur.
- Doğru Cevabı Belirleyelim: Seçenekleri incelediğimizde, hem lipid sentezi hem de madde taşınması görevlerini doğrudan üstlenen organelin granülsüz endoplazmik retikulum olduğunu görüyoruz. Özellikle lipid sentezi, bu organelin ayırt edici özelliklerinden biridir.
Bu nedenle, hücrede madde taşınması ve lipid sentezinde görevli olan organel granülsüz endoplazmik retikulumdur.
Cevap A seçeneğidir.