İnsanlarda albinoluk (akşınlık) çekinik bir genle taşınır. Bir ailede hem anne hem de baba albinoluk genini taşıyorsa, çocuklarının albino olma olasılığı nedir?
A) %0
B) %25
C) %50
D) %100
Haydi, genetik bulmacayı çözelim ve albinoluk olasılığını adım adım bulalım!
🧬 Öncelikle, albinoluk geninin çekinik olduğunu hatırlayalım. Bu, bir çocuğun albino olabilmesi için hem anneden hem de babadan bu geni alması gerektiği anlamına gelir.
👪 Hem annenin hem de babanın albinoluk genini taşıması, her ikisinin de heterozigot (Aa) genotipe sahip olduğu anlamına gelir. "A" baskın geni, "a" ise çekinik albinoluk genini temsil eder.
🧮 Şimdi Punnett karesini çizerek bu ailenin çocuklarının olası genotiplerini ve fenotiplerini belirleyelim:
Anne (Aa) \\ Baba (Aa)
AA, Aa, aA, aa
📊 Punnett karesine göre:
$1/4$ olasılıkla çocuk AA genotipine sahip olur (albino olmaz).
$2/4$ olasılıkla çocuk Aa genotipine sahip olur (albino olmaz, taşıyıcı olur).
$1/4$ olasılıkla çocuk aa genotipine sahip olur (albino olur).
💡 Yani, çocuklarının albino olma olasılığı $1/4$ veya %25'tir.