Atlas Okyanusu'nun ortasında yer alan Orta Atlantik Sırtı'nda her yıl levhalar birbirinden 2-3 cm uzaklaşmaktadır. Bu uzaklaşma sonucu okyanus tabanından magma yükselerek yeni okyanusal kabuk oluşmaktadır.
Bu bilgiye dayanarak aşağıdaki yorumlardan hangisi yapılamaz?
Sevgili öğrenciler, bu soruyu doğru bir şekilde çözmek için verilen bilgiyi dikkatlice anlamamız ve her bir seçeneği bu bilgi ışığında değerlendirmemiz gerekiyor. Haydi adım adım inceleyelim:
Soru bize Atlas Okyanusu'ndaki Orta Atlantik Sırtı'nda levhaların her yıl 2-3 cm uzaklaştığını ve bu uzaklaşma sonucunda okyanus tabanından magma yükselerek "yeni okyanusal kabuk" oluştuğunu söylüyor. Bu, levha tektoniği teorisinin önemli bir parçası olan okyanus tabanı yayılması (genişlemesi) sürecini anlatmaktadır.
Orta Atlantik Sırtı, Kuzey Amerika ve Avrasya levhalarını (ve Güney Amerika ile Afrika levhalarını) birbirinden ayırır. Eğer bu sırt boyunca levhalar birbirinden uzaklaşıyorsa, bu levhaların üzerinde yer alan Amerika ve Avrupa kıtaları da doğal olarak birbirinden uzaklaşmaktadır. Bu bilgi, verilen durumun doğrudan bir sonucudur. Dolayısıyla bu yorum yapılabilir.
Verilen bilgide "levhalar birbirinden 2-3 cm uzaklaşmaktadır" ve "yeni okyanusal kabuk oluşmaktadır" ifadeleri, doğrudan okyanus tabanı genişlemesi (yayılması) sürecini tanımlamaktadır. Bu, okyanus tabanı genişlemesinin tanımıdır. Dolayısıyla bu yorum yapılabilir.
Soru metninde açıkça "yeni okyanusal kabuk oluşmaktadır" denilmektedir. Okyanusal kabuk ve kıtasal kabuk birbirinden farklı yapı ve bileşime sahiptir. Okyanusal kabuk daha ince, yoğun ve bazaltik iken, kıtasal kabuk daha kalın, az yoğun ve granitik yapıdadır. Verilen bilgi sadece okyanusal kabuk oluşumundan bahsetmektedir, kıtasal kabuk oluşumundan bahsetmemektedir. Bu nedenle, bu bilgiye dayanarak yeni kıtasal kabuk oluştuğu yorumu yapılamaz.
Magmanın okyanus tabanından yükselerek yeni kabuk oluşturması, bir volkanik faaliyettir. Magmanın yüzeye çıkması veya yüzeye yakın yerlerde katılaşması volkanizma olarak adlandırılır. Dolayısıyla, "magma yükselerek" ifadesi volkanizma faaliyetlerinin görüldüğünü açıkça göstermektedir. Bu yorum yapılabilir.
Verilen bilgiler ışığında A, B ve D seçeneklerindeki yorumlar yapılabilirken, C seçeneğindeki "yeni kıtasal kabuk oluşmaktadır" yorumu yapılamaz. Çünkü metin sadece "yeni okyanusal kabuk" oluşumundan bahsetmektedir.
Cevap C seçeneğidir.