Bir cisme aynı doğrultuda 8 N ve 5 N büyüklüğünde iki kuvvet etki etmektedir. Bu kuvvetlerin net büyüklüğü aşağıdakilerden hangisi olamaz?
A) 3 NSevgili öğrenciler, bu soruda bir cisme etki eden iki kuvvetin net büyüklüğünün hangi değerleri alabileceğini ve hangi değeri alamayacağını anlamamız gerekiyor. Kuvvetler vektörel büyüklükler olduğu için, sadece büyüklükleri değil, yönleri de önemlidir.
Kuvvetleri Tanıyalım: Cisme etki eden iki kuvvetin büyüklükleri $F_1 = 8 \text{ N}$ ve $F_2 = 5 \text{ N}$ olarak verilmiştir. "Aynı doğrultuda" ifadesi, bu kuvvetlerin aynı çizgi üzerinde etki ettiğini belirtir. Ancak, bu kuvvetlerin aynı yönde mi yoksa zıt yönde mi olduğunu belirtmez. Bu iki durumu da göz önünde bulundurmalıyız.
Durum 1: Kuvvetler Aynı Yönde İse (Maksimum Net Kuvvet): Eğer iki kuvvet aynı doğrultuda ve aynı yönde etki ediyorsa, net kuvvet bu iki kuvvetin büyüklüklerinin toplamına eşit olur. Bu durumda elde edebileceğimiz en büyük net kuvveti buluruz.
Yani, net kuvvetin alabileceği en büyük değer $13 \text{ N}$'dur.
Durum 2: Kuvvetler Zıt Yönde İse (Minimum Net Kuvvet): Eğer iki kuvvet aynı doğrultuda ancak zıt yönde etki ediyorsa, net kuvvet bu iki kuvvetin büyüklüklerinin farkının mutlak değerine eşit olur. Bu durumda elde edebileceğimiz en küçük net kuvveti buluruz.
Yani, net kuvvetin alabileceği en küçük değer $3 \text{ N}$'dur.
Net Kuvvetin Alabileceği Değer Aralığı: Gördüğümüz gibi, kuvvetler aynı doğrultuda etki ettiğinde, net kuvvetin büyüklüğü $3 \text{ N}$ ile $13 \text{ N}$ arasındaki tüm değerleri alabilir (bu değerler dahil). Matematiksel olarak bunu $3 \text{ N} \le F_{net} \le 13 \text{ N}$ şeklinde ifade edebiliriz.
Seçenekleri Değerlendirelim: Şimdi verilen seçenekleri bu aralıkla karşılaştıralım:
Bu durumda, verilen kuvvetlerle $15 \text{ N}$ büyüklüğünde bir net kuvvet elde etmek mümkün değildir.
Cevap D seçeneğidir.