6. sınıf Biyoçeşitlilik nedir ve neden önemlidir?

Örnek 04 / 04
Soru:

Biyoçeşitlilik, insan yaşamı için hayati öneme sahiptir. Aşağıdaki tabloda biyoçeşitliliğin sağladığı bazı faydalar verilmiştir. Bu faydalardan hangisi, diğerlerinden farklı olarak doğrudan "ekosistem hizmetleri" kategorisine girer?

SeçenekFayda
APenisilinin küf mantarından elde edilerek insanlık tarihinde çığır açması
BOrmanların fotosentez yaparak atmosferdeki oksijen dengesini koruması
CBelli bir bölgede yetişen endemik bir çiçeğin, sadece o bölgeye ait doğal bir miras olması
DArıların, meyve ağaçlarının çiçeklerinden polen toplayarak meyve oluşumuna katkı sağlaması
Çözüm:

💡 Bu soruda, "ekosistem hizmetleri" kavramını iyi anlamalıyız. Ekosistem hizmetleri, doğanın insanların yararına sunduğu ve ekonomik değeri olan doğrudan süreçler ve ürünlerdir. Dört ana gruba ayrılır: Destekleyici, Düzenleyici, Temin Edici ve Kültürel Hizmetler.

  • ➡️ A Seçeneği (Penisilin): Bu, doğadaki bir türden (küf mantarı) elde edilen bir üründür. Bu, "Temin Edici Hizmetler" (örneğin, ilaç, gıda, hammadde) kategorisine girer.
  • ➡️ B Seçeneği (Oksijen Dengesi): Ormanların fotosentez yapması, atmosferin bileşimini düzenleyen bir süreçtir. Bu, "Düzenleyici Hizmetler" (iklim düzenleme, hava kalitesi düzenleme) kategorisindedir.
  • ➡️ C Seçeneği (Endemik Çiçek): Bu, bir türün varlığının sahip olduğu kültürel, estetik ve bilimsel değeri ifade eder. Bu, "Kültürel Hizmetler" (rekreasyon, turizm, bilimsel değer) kapsamındadır.
  • ➡️ D Seçeneği (Tozlaşma): Arıların yaptığı tozlaşma, tarımsal üretim için temel olan bir süreçtir. Bu, "Düzenleyici Hizmetler" içinde değerlendirilebilse de, daha çok diğer tüm hizmetlerin temelini oluşturan bir "Destekleyici Hizmet" (nutrient döngüsü, toprak oluşumu, birincil üretim) olarak kabul edilir.

✅ Tüm seçenekler ekosistem hizmetidir! Ancak soru, "diğerlerinden farklı olarak doğrudan 'ekosistem hizmetleri' kategorisine girer" diyerek bir ayrım yapmamızı istiyor. Burada ince bir nüans vardır. A, C ve D belirli bir hizmet türünü temsil ederken, B seçeneği (oksijen üretimi) ekosistemin temel ve en hayati işlevlerinden biridir ve diğerlerinin hepsinin ön koşuludur. Ancak teknik olarak hepsi birer ekosistem hizmetidir. Sorunun vurgusu "doğrudan" üzerinedir. En temel, doğrudan ve yaşamsal hizmet, canlıların soluduğu oksijeni sağlamaktır. Bu nedenle, diğerlerine kıyasla en doğrudan ve vazgeçilmez ekosistem hizmeti B seçeneğidir.

1 2 3 4