Soru:
Bir ekosistemde yaşayan farklı türler arasında besin, yaşam alanı veya diğer kaynaklar için çeşitli etkileşimler görülür. Bu etkileşimler, ilgili türler üzerinde olumlu ($+$), olumsuz ($-$) veya etkisiz ($0$) sonuçlar doğurabilir.
Aşağıda verilen türler arası etkileşimlerden hangisi, her iki türün de bu ilişkiden olumsuz ($-$) etkilendiği bir durumu ifade eder?
A) Mutualizm
B) Kommensalizm
C) Av-avcı ilişkisi
D) Rekabet
E) Parazitlik
Doğru Cevap: D
✍️ Çözüm:Türler arası etkileşimler ve bu etkileşimlerin ilgili türler üzerindeki etkileri aşağıdaki gibi özetlenebilir:
- Mutualizm: Her iki tür de bu ilişkiden fayda sağlar. Örneğin, likenler (alg ve mantar) veya arı ve çiçek arasındaki ilişki. Sembolik gösterimi: $(+, +)$.
- Kommensalizm: Bir tür fayda sağlarken, diğer tür bu ilişkiden ne fayda ne de zarar görür. Örneğin, köpek balıklarının artıklarıyla beslenen küçük balıklar (remora). Sembolik gösterimi: $(+, 0)$.
- Av-avcı ilişkisi (Predasyon): Bir tür (avcı) diğer türü (av) besin olarak kullanır. Avcı fayda sağlarken $(+)$, av zarar görür $(-)$. Örneğin, aslan ve zebra ilişkisi. Sembolik gösterimi: $(+, -)$.
- Rekabet: İki tür, sınırlı bir kaynak (besin, yaşam alanı, ışık vb.) için mücadele eder. Bu mücadele sonucunda her iki tür de olumsuz etkilenir, çünkü kaynak kısıtlılığı büyüme, üreme veya hayatta kalma şanslarını azaltabilir. Sembolik gösterimi: $(-, -)$.
- Parazitlik: Bir tür (parazit), diğer bir türün (konak) üzerinde veya içinde yaşayarak ondan besin sağlar ve konağa zarar verir. Parazit fayda sağlarken $(+)$, konak zarar görür $(-)$. Örneğin, kene ve köpek ilişkisi. Sembolik gösterimi: $(+, -)$.
Bu bilgilere göre, her iki türün de olumsuz etkilendiği ilişki Rekabet'tir.
