Soru:
Felsefede Tanrı’nın varlığını ispatlamak için çeşitli argümanlar ileri sürülmüştür. Bunlardan biri de evrendeki her şeyin bir sebebi olduğunu ve bu sebep zincirinin sonsuza kadar gidemeyeceğini, dolayısıyla zincirin başında bir ilk neden olması gerektiğini savunan argümandır. Bu ilk nedenin de Tanrı olduğu düşünülür.
Yukarıda açıklanan Tanrı’nın varlığına ilişkin argüman aşağıdakilerden hangisidir?
A) Kozmolojik Argüman
B) Ontolojik Argüman
C) Teleolojik Argüman
D) Ahlak Argümanı
E) Dini Tecrübe Argümanı
Doğru Cevap: A
✍️ Çözüm:Bu soruda, Tanrı'nın varlığına ilişkin felsefi argümanlardan biri açıklanmaktadır. Verilen metinde, evrendeki her şeyin bir nedeni olduğu ve bu nedenler zincirinin sonsuza kadar gidemeyeceği, dolayısıyla bir ilk nedenin bulunması gerektiği vurgulanmaktadır. Bu ilk nedenin de Tanrı olduğu belirtilmiştir.
Şıkları inceleyelim:
- A) Kozmolojik Argüman: Evrende var olan her şeyin bir nedeni olduğu fikrinden hareketle, bu nedenler zincirinin sonsuza gidemeyeceği ve dolayısıyla "ilk neden" veya "zorunlu varlık" olarak Tanrı'nın var olması gerektiğini savunan argümandır. Metinde yapılan açıklama tam olarak Kozmolojik Argüman'ın tanımıdır.
- B) Ontolojik Argüman: Tanrı'nın "kendisinden daha mükemmeli düşünülemeyen varlık" tanımından yola çıkarak, böyle bir varlığın zihinde olduğu kadar gerçeklikte de var olması gerektiğini savunan argümandır. Metindeki açıklamayla uyuşmamaktadır.
- C) Teleolojik Argüman (Gaye ve Nizam Argümanı): Evrendeki düzen, amaçlılık ve uyumdan hareketle, bu düzeni kuran üstün bir akıl ve iradenin, yani Tanrı'nın var olması gerektiğini savunan argümandır. Metindeki açıklamayla uyuşmamaktadır.
- D) Ahlak Argümanı: İnsanlardaki evrensel ahlaki değerler ve vicdanın, bu değerleri koyan ve bu vicdanı veren bir yaratıcının varlığını işaret ettiğini savunan argümandır. Metindeki açıklamayla uyuşmamaktadır.
- E) Dini Tecrübe Argümanı: İnsanların yaşadığı mistik veya dini tecrübelerin, Tanrı'nın varlığına bir kanıt olduğunu savunan argümandır. Metindeki açıklamayla uyuşmamaktadır.
Bu nedenle, metinde açıklanan argüman Kozmolojik Argüman'dır.
