2. sınıf Türkçe Bir Dünya Bırakın şiiri etkinlikleri ve ana duygusu Test 2

Şiirde Türkçe'nin bir dünya olarak tasvir edilmesi, aşağıdaki edebi sanatlardan hangisine örnektir?

A) Teşhis (kişileştirme)
B) İntak (konuşturma)
C) Mecaz-ı mürsel (ad aktarması)
D) Teşbih (benzetme)

Sevgili öğrenciler, bu soruda şiirde kullanılan bir edebi sanatı bulmamız isteniyor. Türkçe'nin "bir dünya olarak tasvir edilmesi" ifadesini dikkatlice inceleyelim.

• Soruyu Anlayalım: "Türkçe'nin bir dünya olarak tasvir edilmesi" demek, Türkçe'nin tıpkı bir dünya gibi geniş, zengin, derin, keşfedilmeyi bekleyen, farklı kültürleri barındıran vb. özelliklere sahip olduğunun anlatılmasıdır. Burada Türkçe ile dünya arasında bir benzerlik kuruluyor.
• Seçenekleri İnceleyelim:
• A) Teşhis (Kişileştirme): Cansız varlıklara veya hayvanlara insanlara özgü özellikler verme sanatıdır. Örneğin, "Rüzgar fısıldıyordu." cümlesinde rüzgara fısıldama özelliği verilmiştir. Türkçe'nin bir dünya olarak tasvir edilmesi, ona insani bir özellik vermek değildir. Bu nedenle A seçeneği doğru değildir.
• B) İntak (Konuşturma): Cansız varlıkları veya hayvanları konuşturma sanatıdır. Teşhis sanatının bir ileri aşamasıdır. Örneğin, "Ağaç dile geldi ve 'Beni kesmeyin!' dedi." cümlesinde ağaç konuşturulmuştur. Sorudaki ifadede Türkçe konuşturulmamaktadır. Bu nedenle B seçeneği doğru değildir.
• C) Mecaz-ı Mürsel (Ad Aktarması): Bir sözcüğün yerine, ilgili olduğu başka bir sözcüğün kullanılmasıdır. Benzetme amacı güdülmez. Örneğin, "Sobayı yaktık." derken sobanın kendisi değil, içindeki odun veya kömür kastedilir. Türkçe'nin bir dünya olarak tasvir edilmesinde bir benzetme amacı vardır, ad aktarması yoktur. Bu nedenle C seçeneği doğru değildir.
• D) Teşbih (Benzetme): İki farklı şey arasında ortak bir özellikten yola çıkarak zayıf olanı güçlü olana benzetme sanatıdır. Benzetmenin dört unsuru vardır: benzeyen, benzetilen, benzetme yönü ve benzetme edatı (gibi, sanki, misali vb.). Soruda Türkçe, "dünya"ya benzetilmiştir. Burada:
  • Benzeyen: Türkçe (zayıf olan)
  • Benzetilen: Dünya (güçlü olan)
  • Benzetme Yönü: Genişlik, zenginlik, çeşitlilik, derinlik, keşfedilmeyi bekleyen yönler gibi ortak özellikler.
  • Benzetme Edatı: "olarak" kelimesi, burada "gibi" anlamında kullanılarak benzetme edatı görevi görmektedir.
  Bu durumda, Türkçe'nin bir dünya olarak tasvir edilmesi, açıkça bir benzetme (teşbih) örneğidir.

Cevap D seçeneğidir.