Bitki büyüme hormonlarından giberellin ile ilgili aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi doğrudur?
A) Tohum dormansisi - Başlatıcı etki
B) Yaprak yaşlanması - Geciktirici etki
C) Meyve dökümü - Teşvik edici etki
D) Kök gelişimi - Birincil etki
Bitki büyüme hormonları, bitkilerin yaşam döngüsü boyunca büyüme, gelişme ve çevresel koşullara uyum sağlamalarında kritik roller oynayan kimyasal habercilerdir. Giberellinler de bu önemli hormon gruplarından biridir.
- Giberellinler Nedir?
- Giberellinler, bitkilerde doğal olarak bulunan, büyüme ve gelişmeyi düzenleyen önemli bir hormon grubudur. Özellikle gövde uzaması, tohum çimlenmesi, çiçeklenme ve meyve gelişimi gibi süreçlerde etkilidirler.
- Seçenekleri İnceleyelim:
- A) Tohum dormansisi - Başlatıcı etki
- Tohum dormansisi (uyku hali), tohumun uygun çevresel koşullar olsa bile çimlenmemesi durumudur. Bu, tohumun olumsuz koşullarda hayatta kalmasını sağlayan bir adaptasyondur.
- Giberellinler, tohum dormansisini kırmada ve çimlenmeyi başlatmada çok önemli bir rol oynar. Tohumun su almasını, embriyonun büyümesini ve depolanmış besinlerin parçalanmasını teşvik ederek çimlenmeyi "başlatıcı" bir etki gösterirler.
- Bu ifade, giberellinlerin bilinen ve önemli bir fonksiyonunu doğru bir şekilde eşleştirmektedir.
- B) Yaprak yaşlanması - Geciktirici etki
- Yaprak yaşlanması (senesens), yaprağın fizyolojik ömrünün sonuna gelmesi ve dökülmeye hazırlanması sürecidir.
- Giberellinlerin bazı durumlarda yaprak yaşlanmasını geciktirici etkileri olabilir, ancak bu etki sitokininler kadar belirgin ve birincil değildir. Sitokininler, yaprak yaşlanmasını geciktirmede çok daha güçlü ve birincil rol oynayan hormonlardır. Absisik asit ise yaşlanmayı teşvik eder.
- Bu nedenle, giberellinlerin yaprak yaşlanması üzerindeki etkisi birincil bir eşleştirme değildir.
- C) Meyve dökümü - Teşvik edici etki
- Meyve dökümü (absisyon), meyvenin bitkiden ayrılmasıdır.
- Meyve dökümünü teşvik eden birincil hormon etilendir. Oksinler ise dökümü engeller.
- Giberellinler genellikle meyve büyümesini teşvik eder ve dökümü teşvik etmezler.
- Bu ifade yanlıştır.
- D) Kök gelişimi - Birincil etki
- Kök gelişimi ve kök oluşumu üzerinde birincil etkiye sahip olan hormon oksinlerdir. Oksinler, kök hücrelerinin bölünmesini ve uzamasını doğrudan etkiler.
- Giberellinlerin kök gelişimi üzerindeki etkisi daha azdır ve yüksek konsantrasyonlarda kök büyümesini engelleyebilirler.
- Bu ifade yanlıştır.
Yukarıdaki açıklamalar ışığında, giberellinlerin tohum dormansisini kırarak çimlenmeyi başlatıcı etkisi, verilen seçenekler arasında en doğru ve bilinen eşleştirmedir.
Cevap A seçeneğidir.
