Bir hücrenin mitoz bölünme sürecinde aşağıdaki olaylardan hangisi gerçekleşmez?
A) Kromozomların kendini eşlemesi
B) Sitoplazmanın boğumlanarak bölünmesi
C) Homolog kromozomların ayrılması
D) Çekirdek zarının erimesi
Merhaba sevgili öğrenciler!
Mitoz bölünme, bir hücrenin genetik materyalini kopyalayarak iki özdeş yavru hücre oluşturduğu önemli bir süreçtir. Bu soruda, mitoz bölünme sırasında gerçekleşmeyen olayı bulmamız isteniyor. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Kromozomların kendini eşlemesi: Bu olay, hücre bölünmeye başlamadan önce, interfaz evresinin S (sentez) aşamasında gerçekleşir. Yani, hücre mitoz bölünmeye girdiğinde kromozomlar zaten eşlenmiş (iki kromatitli) haldedir. Dolayısıyla, kromozomların kendini eşlemesi mitozun M evresi içinde değil, ondan önceki hazırlık evresinde (interfazda) olur. Ancak, bu olayın gerçekleşmemesi, C seçeneğine göre daha az kesin bir "gerçekleşmez" durumdur çünkü bölünme sürecinin bir ön koşuludur.
- B) Sitoplazmanın boğumlanarak bölünmesi: Bu olay, sitokinez olarak adlandırılır ve hayvan hücrelerinde mitozun telofaz evresiyle eş zamanlı olarak veya hemen sonrasında gerçekleşir. Hücre zarı içeri doğru boğumlanarak sitoplazmayı ikiye ayırır ve iki ayrı yavru hücre oluşur. Bu, mitoz bölünmenin tamamlayıcı bir parçasıdır.
- C) Homolog kromozomların ayrılması: Bu olay, mayoz bölünmenin birinci evresinde (Mayoz I, Anafaz I) gerçekleşir. Mitoz bölünmede ise homolog kromozomlar ayrılmaz; bunun yerine, her bir kromozomun kardeş kromatitleri birbirinden ayrılarak zıt kutuplara çekilir. Bu, mitoz ve mayoz arasındaki temel farklardan biridir. Dolayısıyla, homolog kromozomların ayrılması mitozda kesinlikle gerçekleşmez.
- D) Çekirdek zarının erimesi: Bu olay, mitozun profaz evresinin sonlarında veya prometafaz evresinde gerçekleşir. Çekirdek zarının erimesi, iğ ipliklerinin kromozomlara bağlanmasını ve onları hücrenin ekvator düzlemine hizalamasını sağlar. Bu, mitozun önemli bir adımıdır.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşılacağı gibi, homolog kromozomların ayrılması mitoz bölünmede değil, mayoz bölünmede görülen bir olaydır. Mitozda kardeş kromatitler ayrılır.
Cevap C seçeneğidir.