Biyoteknolojik yöntemlerle üretilen insülin hormonu aşağıdaki hangi canlı türü kullanılarak üretilmektedir?
A) Maya mantarları
B) Escherichia coli bakterileri
C) Memeli hayvan hücreleri
D) Bitki kök hücreleri
İnsülin, kan şekerini düzenleyen ve diyabet hastaları için hayati öneme sahip bir hormondur. Biyoteknolojik yöntemlerle insülin üretimi, diyabet tedavisinde devrim yaratmıştır. Bu üretim süreci, rekombinant DNA teknolojisi adı verilen genetik mühendisliği prensiplerine dayanır.
- Rekombinant DNA Teknolojisi: Bu yöntemde, insan insülinini kodlayan gen, bir başka canlının (genellikle bir mikroorganizmanın) genetik materyaline (plazmidine) aktarılır. Bu "genetiği değiştirilmiş" mikroorganizma daha sonra hızla çoğalırken, aynı zamanda insan insülinini de üretir.
- Üretim İçin Canlı Seçimi: Biyoteknolojik üretim için seçilen canlı türü, hızlı çoğalması, genetik manipülasyonunun kolay olması, yüksek verim sağlaması ve insan sağlığına zararlı olmaması gibi özelliklere sahip olmalıdır.
- Seçeneklerin Değerlendirilmesi:
- A) Maya mantarları: Maya mantarları da biyoteknolojide bazı proteinlerin ve aşıların üretiminde kullanılabilen önemli mikroorganizmalardır. Ancak insülinin ilk ve en yaygın olarak üretildiği canlı türü değildir.
- B) Escherichia coli bakterileri: *Escherichia coli* (E. coli) bakterileri, biyoteknolojik insülin üretiminde kullanılan ilk ve en yaygın canlı türüdür. Bu bakteriler, çok hızlı ürerler, genetik yapıları iyi bilinir ve kolayca manipüle edilebilirler. İnsan insülin geninin bu bakterilere aktarılmasıyla, bakteriler hızla çoğalırken aynı zamanda insan insülinini de büyük miktarlarda üretirler. Bu yöntem, insülinin büyük ölçekte, maliyet etkin ve güvenli bir şekilde elde edilmesini sağlamıştır.
- C) Memeli hayvan hücreleri: Memeli hücreleri, daha karmaşık yapıya sahip ve özel katlanma veya modifikasyon gerektiren proteinlerin üretiminde tercih edilebilir. Ancak, bakterilere göre daha yavaş büyürler ve üretim maliyetleri genellikle daha yüksektir. İnsülin için genellikle birincil tercih değildirler.
- D) Bitki kök hücreleri: Bitki hücreleri veya bitkilerin kendisi, "moleküler çiftçilik" adı verilen yeni nesil biyoteknolojik üretim yöntemlerinde potansiyel taşımaktadır. Ancak insülinin standart veya ilk üretim yöntemi bitki kök hücreleri değildir.
Sonuç olarak, biyoteknolojik yöntemlerle insülin üretiminde insan insülin geninin aktarıldığı ve insülini üreten canlı türü *Escherichia coli* bakterileridir.
Cevap B seçeneğidir.
