Coğrafyanın alt dalları 9. sınıf Test 1

Bir coğrafyacı, Türkiye'deki kıyı tiplerinin oluşum süreçlerini, dağların uzanış yönlerini ve platoların yükselti farklılıklarını araştırmaktadır.
Bu çalışmalar coğrafyanın hangi alt dalı kapsamında değerlendirilir?

A) Klimatoloji
B) Jeomorfoloji
C) Hidrografya
D) Biyocoğrafya

Sevgili öğrenciler, bu soruyu doğru bir şekilde çözmek için coğrafyanın temel alt dallarını ve her birinin hangi konularla ilgilendiğini anlamamız gerekiyor.

• Sorudaki Araştırma Konuları: Coğrafyacının araştırdığı konular "kıyı tiplerinin oluşum süreçleri", "dağların uzanış yönleri" ve "platoların yükselti farklılıkları"dır. Bu konuların ortak özelliği, hepsi de yeryüzünün fiziksel şekilleri, yani yer şekilleri ile ilgili olmalarıdır. Bu şekillerin nasıl oluştuğu, nasıl geliştiği ve nerede bulundukları araştırılmaktadır.
• Seçenekleri İnceleyelim:
• A) Klimatoloji: Bu alt dal, iklim bilimi demektir. Atmosferdeki olayları, iklim tiplerini, sıcaklık, basınç, rüzgar ve yağış gibi iklim elemanlarını inceler. Sorudaki yer şekilleriyle doğrudan bir bağlantısı yoktur.
• B) Jeomorfoloji: Bu alt dal, yer şekilleri bilimi demektir. Yeryüzündeki dağlar, ovalar, platolar, vadiler, kıyılar gibi tüm doğal şekillerin oluşum süreçlerini, gelişimlerini, dağılışlarını ve birbirleriyle olan ilişkilerini inceler. Soruda bahsedilen "kıyı tipleri", "dağların uzanışı" ve "platoların yükselti farklılıkları" doğrudan jeomorfolojinin ana ilgi alanına girer.
• C) Hidrografya: Bu alt dal, sular bilimi demektir. Denizler, okyanuslar, göller, akarsular, yeraltı suları gibi yeryüzündeki sularla ilgili her şeyi inceler. Kıyı tiplerinin oluşumunda suyun etkisi olsa da, kıyının kendisinin, dağların ve platoların genel oluşum süreçleri hidrografyanın birincil konusu değildir.
• D) Biyocoğrafya: Bu alt dal, canlılar coğrafyası demektir. Bitki ve hayvan topluluklarının yeryüzündeki dağılışlarını, bu dağılışı etkileyen faktörleri ve canlıların çevreyle etkileşimlerini inceler. Sorudaki yer şekilleriyle ilgili konularla bir ilgisi yoktur.
• Sonuç: Coğrafyacının yaptığı araştırmalar, yeryüzü şekillerinin oluşumu, özellikleri ve dağılışı ile ilgili olduğu için, bu çalışmalar coğrafyanın Jeomorfoloji alt dalı kapsamında değerlendirilir.

Cevap B seçeneğidir.