Postmodernist hikayelerde aşağıdaki temalardan hangisi daha sık işlenerek modernizmin büyük anlatıları sorgulanır?
A) Ulusal kahramanlık hikayeleri
B) Evrensel doğrular ve kesinlikler
C) Geleneksel ahlak değerleri
D) Bilimsel kesinlik ve ilerleme inancı
Merhaba sevgili öğrenciler!
Postmodernizm, modernizmin temel kabullerini ve "büyük anlatılarını" sorgulayan bir düşünce akımıdır. Bu soruda, postmodernist hikayelerde modernizmin hangi büyük anlatısının daha sık işlenerek sorgulandığı soruluyor. Şimdi adım adım inceleyelim:
- Postmodernizm ve Büyük Anlatılar: Postmodernizm, Jean-François Lyotard'ın da belirttiği gibi, "büyük anlatılara" (meta-anlatılar) karşı bir güvensizlik ve şüphecilikle karakterizedir. Bu büyük anlatılar, insanlık tarihine, bilgiye, topluma ve geleceğe dair evrensel ve kapsayıcı açıklamalar sunan, genellikle ilerlemeci ve rasyonel temelli hikayelerdir. Modernizm, bu tür büyük anlatılar üzerine inşa edilmiştir. Postmodernizm, bu anlatıların aslında mutlak doğrular olmadığını, aksine belirli güç ilişkileri ve kültürel bağlamlar içinde inşa edilmiş kurgular olduğunu savunur.
- A) Ulusal kahramanlık hikayeleri: Ulusal kahramanlık hikayeleri de birer anlatı olabilir ve postmodernizm bunları da sorgulayabilir. Ancak bunlar, modernizmin temelini oluşturan evrensel bilgi ve ilerleme iddialarından ziyade, daha çok belirli bir kültürel veya politik bağlamla ilgilidir. Postmodernizmin modernizme yönelttiği eleştirinin ana hedefi, modernizmin evrenselci ve rasyonelci bilgi anlayışıdır.
- B) Evrensel doğrular ve kesinlikler: Bu seçenek, postmodernizmin temel eleştirilerinden birini çok genel bir şekilde ifade eder. Postmodernizm gerçekten de evrensel doğruların ve kesinliklerin varlığını reddeder, her şeyin göreceli ve yoruma açık olduğunu savunur. Ancak seçenek D, bu evrensel doğrular ve kesinliklerin modernizmdeki en belirgin ve güçlü tezahürlerinden birini işaret eder. Yani D, B'nin modernizmdeki somut bir örneğidir.
- C) Geleneksel ahlak değerleri: Geleneksel ahlak değerleri, modernizmden önce de vardı ve modernizm de zaman zaman bunları sorgulamıştır. Postmodernizm de ahlaki göreceliği savunur ancak modernizmin büyük anlatılarını sorgularken birincil hedefi geleneksel ahlak değerleri değildir. Daha çok, modernizmin kendi inşa ettiği ahlaki ve etik sistemleri hedef alır.
- D) Bilimsel kesinlik ve ilerleme inancı: İşte bu, modernizmin en temel ve güçlü büyük anlatılarından biridir! Modernizm, Aydınlanma düşüncesiyle birlikte, bilimin objektif, tarafsız ve kesin bilgi üretebileceğine, bu bilginin insanlığı sürekli olarak daha iyiye, daha gelişmiş bir geleceğe taşıyacağına dair güçlü bir inanç beslemiştir. Bu, modernizmin "ilerleme" ve "rasyonel bilgi" üzerine kurulu büyük anlatısının merkezidir. Postmodernizm ise bilimin tarafsızlığını, objektifliğini ve mutlak kesinliğini sorgular; bilimsel bilginin de diğer anlatılar gibi sosyal ve kültürel olarak inşa edildiğini, iktidar ilişkileriyle iç içe olduğunu savunur. Bilimsel ilerlemenin her zaman iyiye yol açmadığını, hatta yıkıcı sonuçları olabileceğini gösteren tarihsel olaylar (dünya savaşları, nükleer silahlar vb.) da bu inancı sarsmıştır. Bu nedenle, postmodernist hikayelerde bilimsel kesinlik ve ilerleme inancı, modernizmin en sık sorgulanan büyük anlatılarından biridir.
Bu açıklamalar ışığında, postmodernizmin modernizmin büyük anlatılarını sorgularken en sık hedef aldığı temalardan birinin bilimsel kesinlik ve ilerleme inancı olduğu açıktır.
Cevap D seçeneğidir.
