\( z_1 = a + bi \) ve \( z_2 = c + di \) olmak üzere, \( z_1 + z_2 = 7 - 2i \) ve \( z_1 - z_2 = 1 + 6i \) ise \( z_1 \) karmaşık sayısı nedir?
A) \( 4 + 2i \)Bu problemde, karmaşık sayılarla ilgili temel toplama ve çıkarma işlemlerini kullanarak bir bilinmeyeni bulacağız. Karmaşık sayılar, reel ve imajiner kısımlardan oluşan sayılardır ve bu tür denklemleri çözmek için cebirsel yöntemleri kullanabiliriz.
Bize iki tane karmaşık sayı, $z_1$ ve $z_2$ verilmiş. Bu sayılar hakkında iki denklemimiz var:
Birinci denklem: $z_1 + z_2 = 7 - 2i$
İkinci denklem: $z_1 - z_2 = 1 + 6i$
Amacımız, $z_1$ karmaşık sayısını bulmaktır.
Bu iki denklem, aslında iki bilinmeyenli bir denklem sistemi gibidir. Bilinmeyenlerimiz $z_1$ ve $z_2$ karmaşık sayılarıdır. Bu tür sistemleri çözmek için genellikle toplama (yok etme) veya yerine koyma yöntemlerini kullanırız.
Denklemlerimizi alt alta yazalım:
$(1) \quad z_1 + z_2 = 7 - 2i$
$(2) \quad z_1 - z_2 = 1 + 6i$
Dikkat ederseniz, birinci denklemde $+z_2$ varken, ikinci denklemde $-z_2$ var. Eğer bu iki denklemi taraf tarafa toplarsak, $z_2$ terimleri birbirini götürecektir. Bu, $z_1$'i doğrudan bulmamızı sağlayacak pratik bir yöntemdir.
Denklemleri taraf tarafa toplayalım:
$(z_1 + z_2) + (z_1 - z_2) = (7 - 2i) + (1 + 6i)$
Şimdi denklemin sol tarafını ve sağ tarafını ayrı ayrı düzenleyelim:
Sol taraf: $z_1 + z_2 + z_1 - z_2 = 2z_1$ (Burada $+z_2$ ve $-z_2$ birbirini götürdü.)
Sağ taraf: $(7 - 2i) + (1 + 6i)$
Karmaşık sayıları toplarken, reel kısımları kendi aralarında, imajiner kısımları kendi aralarında toplarız:
Reel kısımlar: $7 + 1 = 8$
İmajiner kısımlar: $-2i + 6i = 4i$
Yani, sağ taraf $8 + 4i$ olur.
Denklemimiz şimdi şu hale geldi:
$2z_1 = 8 + 4i$
$z_1$'i bulmak için denklemin her iki tarafını $2$'ye bölmemiz gerekiyor:
$z_1 = \frac{8 + 4i}{2}$
Bir karmaşık sayıyı bir reel sayıya bölerken, hem reel kısmı hem de imajiner kısmı bu sayıya böleriz:
$z_1 = \frac{8}{2} + \frac{4i}{2}$
$z_1 = 4 + 2i$
Eğer $z_1 = 4 + 2i$ ise, $z_2$'yi de bulabiliriz. Örneğin, birinci denklemde yerine koyalım:
$(4 + 2i) + z_2 = 7 - 2i$
$z_2 = (7 - 2i) - (4 + 2i)$
$z_2 = (7 - 4) + (-2i - 2i)$
$z_2 = 3 - 4i$
Şimdi ikinci denklemde $z_1$ ve $z_2$'yi yerine koyarak sağlamasını yapalım:
$z_1 - z_2 = (4 + 2i) - (3 - 4i)$
$z_1 - z_2 = (4 - 3) + (2i - (-4i))$
$z_1 - z_2 = 1 + (2i + 4i)$
$z_1 - z_2 = 1 + 6i$
Gördüğümüz gibi, ikinci denklem de sağlandı. Bu da bulduğumuz $z_1$ değerinin doğru olduğunu gösterir.
Bulduğumuz $z_1 = 4 + 2i$ değeri seçeneklere baktığımızda A seçeneğinde yer almaktadır.
Cevap A seçeneğidir.