Bir balon deniz seviyesinde 2 litre hacme sahiptir. Balon, basıncın deniz seviyesindekinin yarısı olduğu bir yüksekliğe çıkarılıyor ve sıcaklık değişmiyor. Balonun yeni hacmi kaç litre olur?
A) 1Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu problemde, bir balonun hacminin, dış basınç değiştiğinde nasıl etkilendiğini inceliyoruz. Sıcaklığın sabit kaldığı belirtildiği için, gaz yasalarından birini kullanmamız gerekecek. Hadi adım adım çözelim:
Soruda, bir balonun hacminin, basınç değişirken sıcaklığın sabit kaldığı bir durumda nasıl değiştiği soruluyor. Sabit sıcaklıkta gazın basıncı ve hacmi arasındaki ilişkiyi açıklayan yasa Boyle Yasası'dır. Boyle Yasası'na göre, sabit sıcaklıkta belirli bir miktardaki gazın basıncı ile hacmi ters orantılıdır. Yani, basınç azalırsa hacim artar ve tam tersi.
Boyle Yasası matematiksel olarak şu şekilde ifade edilir:
$P_1 V_1 = P_2 V_2$
Burada:
Sorudaki değerleri formülümüzdeki değişkenlere atayalım:
Şimdi bildiğimiz değerleri Boyle Yasası formülüne yerleştirelim ve $V_2$'yi (balonun yeni hacmini) bulalım:
$P_1 V_1 = P_2 V_2$
$(P) \times (2 \text{ litre}) = (\frac{P}{2}) \times V_2$
Denklemin her iki tarafında da $P$ terimi olduğu için, $P$'leri sadeleştirebiliriz (çünkü $P$ sıfırdan farklı bir basınç değeridir):
$2 = \frac{1}{2} \times V_2$
Şimdi $V_2$'yi yalnız bırakmak için denklemin her iki tarafını 2 ile çarpalım:
$2 \times 2 = V_2$
$V_2 = 4 \text{ litre}$
Basınç yarıya düştüğünde, balonun hacmi iki katına çıkarak 2 litreden 4 litreye yükselmiştir. Bu sonuç, Boyle Yasası'nın öngördüğü ters orantı ilişkisiyle tamamen uyumludur.
Buna göre, balonun yeni hacmi 4 litre olur.
Cevap C seçeneğidir.