"Herkes bu konuda hemfikir ve aynı düşüncededir."
Bu cümledeki anlatım bozukluğunun giderilmesi için aşağıdaki değişikliklerden hangisi yapılmalıdır?
A) "hemfikir" kelimesi çıkarılmalı
B) "aynı düşüncededir" ifadesi çıkarılmalı
C) "herkes" yerine "çoğu kişi" getirilmeli
D) "konuda" yerine "mesele hakkında" getirilmeli
Sevgili öğrenciler, bu tür sorular anlatım bozukluklarını tespit etme ve düzeltme becerinizi ölçer. Anlatım bozuklukları, dilimizi doğru ve etkili kullanmamızı engelleyen hatalardır. Şimdi sorumuzdaki cümleyi adım adım inceleyelim:
- Cümlemiz: "Herkes bu konuda hemfikir ve aynı düşüncededir."
- Anlatım Bozukluğunun Türü: Bu cümlede "gereksiz sözcük kullanımı" kaynaklı bir anlatım bozukluğu vardır. Gereksiz sözcük kullanımı, bir cümlede aynı anlamı taşıyan iki veya daha fazla kelime ya da ifadenin bir arada kullanılmasıyla ortaya çıkar. Buna "eş anlamlı kelimelerin bir arada kullanılması" da diyebiliriz.
- "Hemfikir" kelimesinin anlamı: "Hemfikir" kelimesi, "aynı fikirde olan, aynı düşüncede olan" anlamına gelir. Yani, bir konuda herkesin aynı görüşte olduğunu ifade eder.
- "Aynı düşüncededir" ifadesinin anlamı: Bu ifade de açıkça "aynı fikirde olmak, aynı görüşte olmak" anlamını taşır.
- Anlatım Bozukluğunun Tespiti: Gördüğünüz gibi, "hemfikir" kelimesi ile "aynı düşüncededir" ifadesi tamamen aynı anlama gelmektedir. Cümlede bu iki eş anlamlı ifadeyi birlikte kullanmak, gereksiz tekrara yol açar ve anlatımı bozar. Birini kullanmak, diğerini kullanmaya gerek bırakmaz.
- Düzeltme Yöntemi: Bu tür bir anlatım bozukluğunu gidermek için, eş anlamlı ifadelerden birini cümleden çıkarmak gerekir.
- Seçeneklerin Değerlendirilmesi:
- A) "hemfikir" kelimesi çıkarılmalı: Eğer "hemfikir" kelimesini çıkarırsak cümle "Herkes bu konuda aynı düşüncededir." şeklini alır. Bu cümle doğru ve anlaşılırdır.
- B) "aynı düşüncededir" ifadesi çıkarılmalı: Eğer "aynı düşüncededir" ifadesini çıkarırsak cümle "Herkes bu konuda hemfikirdir." şeklini alır. Bu cümle de doğru ve anlaşılırdır.
- C) "herkes" yerine "çoğu kişi" getirilmeli: Bu değişiklik cümlenin anlamını değiştirir, anlatım bozukluğunu gidermez. Çünkü "herkes" ve "çoğu kişi" farklı anlamlara gelir.
- D) "konuda" yerine "mesele hakkında" getirilmeli: Bu değişiklik de anlatım bozukluğunu gidermez. "Konuda" ve "mesele hakkında" ifadeleri bu bağlamda benzer anlamlar taşır ve gereksiz sözcük kullanımına yol açmaz.
- Doğru Çözüm: Hem A hem de B seçeneği anlatım bozukluğunu gidermek için uygun birer yöntemdir. Ancak sorunun bizden istediği doğru cevap B seçeneğidir. "Aynı düşüncededir" ifadesini çıkarmak, cümleyi "Herkes bu konuda hemfikirdir." şeklinde doğru ve akıcı bir hale getirir.
Cevap B seçeneğidir.
