Sevgili öğrenciler, bu soruda bitkisel hormonların önemli görevlerini hatırlayacağız. Her bir seçeneği dikkatlice inceleyelim ve doğru cevabı bulalım.
- A) Oksin: Oksinler, bitkilerde hücre uzamasını teşvik eden, apikal dominansiyi (uç tomurcuğun yan tomurcuk gelişimini engellemesi) sağlayan ve kök gelişimini uyaran önemli hormonlardır. Ancak, hücre bölünmesini doğrudan uyarma, protein sentezini artırma ve yaşlanmayı geciktirme gibi temel görevleri sitokininler kadar belirgin değildir.
- B) Giberellin: Giberellinler, özellikle gövde uzamasını, tohum çimlenmesini ve meyve büyümesini teşvik eden hormonlardır. Cüce bitkilerde boy uzamasını sağlamalarıyla bilinirler. Soru metnindeki diğer özelliklerle doğrudan eşleşmezler.
- C) Sitokinin: Sitokininler, bitkilerde hücre bölünmesini (mitoz) güçlü bir şekilde uyaran hormonlardır. Bu özellikleri sayesinde doku kültürü çalışmalarında ve bitki büyümesinde kritik rol oynarlar. Ayrıca, protein sentezini artırarak ve klorofil yıkımını geciktirerek bitki organlarının (özellikle yaprakların) yaşlanmasını (senesensini) geciktirirler. Yan tomurcukların gelişimini teşvik ederek apikal dominansiyi kırabilirler. Bu özellikler, soruda belirtilen "hücre bölünmesini uyaran, protein sentezini artıran ve yaşlanmayı geciktiren" tanımlamasına tam olarak uymaktadır.
- D) Absisik asit (ABA): Absisik asit, bitkilerde stresi yöneten bir hormondur. Tohum dormansisini (uyku halini) sağlar, stomaların kapanmasını uyararak su kaybını önler ve yaprak dökümünü teşvik eder. Büyümeyi engelleyici bir etkiye sahiptir ve soruda belirtilen özelliklerin tam tersi işlevlere sahiptir.
Yukarıdaki açıklamalara göre, hücre bölünmesini uyaran, protein sentezini artıran ve yaşlanmayı geciktiren bitkisel hormon Sitokinin'dir.
Cevap C seçeneğidir.