Islahat Fermanı kimlerin baskısıyla ilan edildi Test 2

Osmanlı Devleti, Islahat Fermanı'nı ilan ederek aşağıdaki hedeflerden hangisine ulaşmayı amaçlamıştır?

A) Avrupa devletlerinin desteğini kaybetmek
B) Azınlık haklarını kısıtlamak
C) Paris Konferansı'nda elini güçlendirmek
D) Mutlakiyet yönetimini pekiştirmek

Sevgili öğrenciler, bu soruyu adım adım inceleyerek Islahat Fermanı'nın amacını birlikte anlayalım.

• Islahat Fermanı Nedir? Islahat Fermanı, 18 Şubat 1856 tarihinde Osmanlı Devleti tarafından ilan edilen önemli bir belgedir. Bu ferman, Tanzimat Fermanı'nın devamı niteliğinde olup, Osmanlı topraklarında yaşayan tüm tebaanın (vatandaşların) din, dil, ırk ayrımı gözetmeksizin eşit haklara sahip olduğunu vurgulamıştır. Özellikle gayrimüslim tebaanın haklarını genişletmeyi hedeflemiştir.
• Fermanın İlan Edildiği Dönem: Islahat Fermanı'nın ilan edildiği dönem, Kırım Savaşı'nın (1853-1856) sonlarına denk gelmektedir. Osmanlı Devleti, bu savaşta İngiltere ve Fransa gibi Avrupa devletleriyle müttefik olmuştur. Savaşın bitiminde, barış antlaşmasının imzalanacağı Paris Konferansı (1856) toplanacaktı.
• Seçenekleri Değerlendirelim:
  • A) Avrupa devletlerinin desteğini kaybetmek: Tam tersine, Osmanlı Devleti, bu fermanı ilan ederek Avrupa devletlerinin desteğini kazanmayı ve onların gözünde modern, reformcu bir devlet imajı çizmeyi amaçlamıştır. Avrupa devletleri, Osmanlı'daki azınlık hakları konusunda sürekli baskı yapmaktaydı.
  • B) Azınlık haklarını kısıtlamak: Bu seçenek de doğru değildir. Islahat Fermanı, azınlıkların (gayrimüslimlerin) haklarını kısıtlamak yerine, onların can, mal, namus güvenliğini güvence altına almayı, devlet memurluklarına girebilmelerini, askeri okullara alınmalarını, cizye vergisinin kaldırılmasını ve mahkemelerde eşit şahitlik yapabilmelerini sağlamayı hedeflemiştir. Yani haklarını genişletmiştir.
  • C) Paris Konferansı'nda elini güçlendirmek: İşte bu doğru hedeftir! Osmanlı Devleti, Kırım Savaşı'nı bitirecek olan Paris Konferansı'na gitmeden hemen önce Islahat Fermanı'nı ilan etmiştir. Bu ferman ile Avrupa devletlerine, Osmanlı Devleti'nin kendi içindeki azınlık sorununu çözme konusunda adımlar attığını göstermek istemiştir. Böylece, Avrupalı devletlerin Osmanlı'nın iç işlerine karışmasını engellemeyi ve konferansta daha güçlü bir konumda masaya oturmayı amaçlamıştır. Ferman, Osmanlı'nın Avrupa devletleri hukukuna dahil edilmesinin ve toprak bütünlüğünün garanti altına alınmasının bir ön koşulu olarak da görülmüştür.
  • D) Mutlakiyet yönetimini pekiştirmek: Islahat Fermanı, mutlakiyet yönetimini pekiştirmek yerine, tebaaya daha fazla hak ve eşitlik tanıyarak, ileride meşrutiyet yönetimine geçişin (Kanun-i Esasi'nin ilanı) temellerini atmıştır. Dolayısıyla mutlakiyet yönetimini güçlendirme amacı taşımamıştır.
• Sonuç: Islahat Fermanı, Osmanlı Devleti'nin uluslararası arenada itibarını artırmak, Avrupa devletlerinin iç işlerine karışmasını engellemek ve Paris Konferansı'nda diplomatik olarak daha avantajlı bir konum elde etmek amacıyla ilan edilmiştir.

Cevap C seçeneğidir.