Aşağıdakilerden hangisi gazelin özelliklerinden biri değildir?
A) Beyitlerle yazılır
B) Aruz ölçüsü kullanılır
C) İlk beytine matla, son beytine makta denir
D) Dörtlüklerden oluşur ve son dörtlükte şairin mahlası bulunur
Gazel, Divan Edebiyatı'nın en önemli nazım şekillerinden biridir. Şimdi soruyu çözerken gazelin özelliklerini hatırlayalım:
- A) Beyitlerle yazılır: Gazel, beyitlerden oluşur. Her beyit kendi içinde anlam bütünlüğüne sahiptir. Bu ifade gazelin özelliklerinden biridir.
- B) Aruz ölçüsü kullanılır: Gazellerde aruz ölçüsü kullanılır. Aruz, Türk edebiyatında özellikle Divan Edebiyatı'nda kullanılan bir ölçüdür. Bu da gazelin bir özelliğidir.
- C) İlk beytine matla, son beytine makta denir: Gazelin ilk beytine "matla" denir ve matla beytinin dizeleri birbiriyle kafiyelidir. Son beytine ise "makta" denir ve şair genellikle bu beyitte mahlasını kullanır. Bu ifade de doğrudur.
- D) Dörtlüklerden oluşur ve son dörtlükte şairin mahlası bulunur: İşte bu ifade gazelin özellikleriyle uyuşmuyor. Gazel, dörtlüklerden değil beyitlerden oluşur. Şairin mahlası genellikle son beyitte (makta beytinde) bulunur, dörtlükte değil.
Bu açıklamalar ışığında doğru cevabın D seçeneği olduğu açıkça görülmektedir. Gazel, beyitlerle yazılır, dörtlüklerle değil!
Cevap D seçeneğidir.