Bir esterin bazik ortamda hidrolizi sonucu 0,1 mol sodyum asetat ve 0,1 mol etanol elde ediliyor.
Buna göre başlangıçtaki ester ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruyu çözmek için esterlerin bazik ortamda hidrolizi (sabunlaşma) reaksiyonunu anlamamız gerekiyor. Adım adım ilerleyelim:
Esterler, su ile (genellikle bir asit veya baz katalizörlüğünde) reaksiyona girerek bir karboksilik asit ve bir alkol oluştururlar. Eğer reaksiyon bazik ortamda gerçekleşirse, oluşan karboksilik asit hemen bazla reaksiyona girerek bir karboksilat tuzu oluşturur. Bu reaksiyona "sabunlaşma" denir.
Genel reaksiyon denklemi şöyledir:
Ester + Baz $\rightarrow$ Karboksilat Tuzu + Alkol
Soruya göre, esterin bazik ortamda hidrolizi sonucunda 0,1 mol sodyum asetat ve 0,1 mol etanol elde edilmiştir.
Esterin yapısını bulmak için, elde edilen ürünlerin hangi kısımlardan geldiğini anlamalıyız:
Bu iki kısmı birleştirerek başlangıçtaki esterin yapısını oluşturabiliriz. Esterin genel formülü R-COO-R' şeklindedir. Burada R-COO kısmı asitten, R' kısmı ise alkolden gelir.
Bizim durumumuzda:
Bu durumda, esterin yapısı $CH_3COOCH_2CH_3$ olur.
$CH_3COOCH_2CH_3$ yapısına sahip esterin adı "etil asetat"tır. (Önce alkolün alkil grubu olan "etil", sonra asetik asitten gelen "asetat".)
Bulduğumuz ester "etil asetat"tır. Şimdi seçeneklere bakalım:
Görüldüğü gibi, bulduğumuz ester B seçeneğindeki "Etil asetat" ile aynıdır.
Cevap B seçeneğidir.