Bir matematik öğretmeni tahtaya "Matematik sorusu sor" yazmış ve öğrencilerinden bu ifadeyi farklı şekillerde yorumlamalarını istemiştir. Aşağıdaki öğrenci yorumlarından hangisi bu ifadeyi dil bilgisi kurallarına uygun şekilde yanlış anlamıştır?
A) Öğrenci, öğretmenin kendisinden matematik sorusu sormasını beklemektedir
B) Öğrenci, bu ifadenin bir matematik sorusu olduğunu düşünmektedir
C) Öğrenci, "matamatik" yazım yanlışını düzeltmek için tahtaya yaklaşmıştır
D) Öğrenci, öğretmenin yazdığı ifadenin bir emir cümlesi olduğunu anlamıştır
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, bir matematik öğretmeninin tahtaya yazdığı "Matematik sorusu sor" ifadesini öğrencilerin nasıl yorumladığını ve bu yorumlardan hangisinin dil bilgisi kurallarına göre yanlış bir anlama geldiğini bulmamız isteniyor. Haydi adım adım inceleyelim:
- Öncelikle, öğretmenin tahtaya yazdığı "Matematik sorusu sor" ifadesinin dil bilgisi açısından ne anlama geldiğini çözelim. Türkçede "sor" kelimesi, "sormak" fiilinin emir kipidir. Yani, "Sen matematik sorusu sor!" anlamına gelir. Öğretmen, bu ifadeyle öğrencilerden bir matematik sorusu sormalarını istemektedir.
- Şimdi seçenekleri tek tek değerlendirelim:
- A) Öğrenci, öğretmenin kendisinden matematik sorusu sormasını beklemektedir: Bu durumda öğrenci, "Matematik sorusu sor" ifadesini "Öğretmenim, siz bana bir matematik sorusu sorun" şeklinde anlamıştır. Oysa cümlenin dil bilgisi kuralına göre doğru anlamı, "Sen (öğrenci) bir matematik sorusu sor" şeklindedir. Öğrenci, eylemi yapacak olan özneyi (kimin soracağını) yanlış anlamıştır. Bu, dil bilgisi kurallarına uygun bir yanlış anlamadır.
- B) Öğrenci, bu ifadenin bir matematik sorusu olduğunu düşünmektedir: Bu, ifadenin kendisini bir soru olarak algılamaktır. Dil bilgisi açısından bir emir cümlesini farklı bir bağlamda yorumlamak olsa da, "sor" fiilinin anlamını yanlış anlamak değildir. Daha çok yaratıcı bir yorumdur.
- C) Öğrenci, "matamatik" yazım yanlışını düzeltmek için tahtaya yaklaşmıştır: Soruda verilen ifadede ("Matematik sorusu sor") herhangi bir yazım yanlışı bulunmamaktadır. Bu seçenek, sorunun içeriğiyle doğrudan ilgili değildir ve ifadenin anlamlandırılmasıyla alakalı bir durum değildir.
- D) Öğrenci, öğretmenin yazdığı ifadenin bir emir cümlesi olduğunu anlamıştır: "Matematik sorusu sor" ifadesi, dil bilgisi kurallarına göre gerçekten de bir emir cümlesidir. Dolayısıyla, öğrencinin bu şekilde anlaması doğru bir dil bilgisi yorumudur, yanlış bir anlama değildir.
Bu durumda, dil bilgisi kurallarına uygun şekilde yanlış anlama, öğrencinin "sor" fiilinin öznesini (kimin soracağını) yanlış yorumladığı A seçeneğinde gerçekleşmiştir.
Cevap A seçeneğidir.
