Bir garip ölmüş diyeler
Üç günden sonra duyalar
Soğuk su ile yuyalar
Şöyle garip bencileyin
Bu dörtlükte "diyeler", "duyalar", "yuyalar" kelimelerindeki kafiye çeşidi nedir?
A) Yarım kafiye
B) Tam kafiye
C) Zengin kafiye
D) Tunç kafiye
Öncelikle, kafiye çeşidini bulmak için verilen kelimelerin sonlarındaki ses benzerliklerine bakmamız gerekir. Kelimelerimiz: "diyeler", "duyalar", "yuyalar".
Bu kelimelerin son hecelerini ve seslerini inceleyelim:
diyeler
duyalar
yuyalar
Kelime sonlarındaki ortak sesleri bulmak için sondan başa doğru ilerleyelim:
Her üç kelimenin sonunda da "-r" sesi bulunmaktadır. (1. ortak ses)
"-r" sesinden önce "-l" sesi bulunmaktadır. (2. ortak ses)
"-l" sesinden önce "diyeler" kelimesinde "-e", "duyalar" ve "yuyalar" kelimelerinde ise "-a" sesi vardır. Bu sesler farklı olduğu için burada bir ses benzerliği kesilir.
Ancak, bu sesli harflerden önce her üç kelimede de "-y" sesi bulunmaktadır. (3. ortak ses)
Gördüğümüz gibi, "diyeler", "duyalar" ve "yuyalar" kelimelerinin sonlarında "-y", "-l" ve "-r" olmak üzere üç adet ortak ses (sessiz harf) bulunmaktadır.
Kafiye çeşitlerinin tanımlarını hatırlayalım:
Yarım kafiye: Tek ses benzerliği.
Tam kafiye: İki ses benzerliği.
Zengin kafiye: Üç veya daha fazla ses benzerliği.
Tunç kafiye: Bir kelimenin diğer kelime içinde tamamen yer alması.
Bizim kelimelerimizde üç adet ortak ses (y, l, r) bulunduğu için, bu durum zengin kafiye tanımına uymaktadır.
