Büyük Selçuklu Devleti (Tuğrul Bey, Alparslan, Melikşah) Test 1

🎓 Büyük Selçuklu Devleti (Tuğrul Bey, Alparslan, Melikşah) Test 1 - Ders Notu

Bu test, Büyük Selçuklu Devleti'nin kuruluşu, önemli hükümdarları (Tuğrul Bey, Alparslan, Melikşah) dönemindeki siyasi ve askeri olaylar ile devletin teşkilatlanma yapısını kapsamaktadır.

📌 Selçuklu Hanedanı'nın Kökeni ve Büyük Selçuklu Devleti'nin Kuruluşu 🏹

Selçuklular, Oğuzların Kınık boyuna mensuptur. Tuğrul ve Çağrı Beyler önderliğinde Horasan'da bağımsızlıklarını ilan ederek Büyük Selçuklu Devleti'ni kurmuşlardır.

• Selçukluların kökeni Oğuzların Kınık boyuna dayanır.
• Tuğrul ve Çağrı Beyler, devletin kurucu hükümdarlarıdır.
• Horasan, devletin kurulduğu ilk bölgedir.

⚠️ Dikkat: Selçukluların İslamiyet'i kabul etmeleri ve Abbasi halifesini Şii Büveyhoğulları baskısından kurtarmaları önemlidir.

📌 Tuğrul Bey Dönemi (1037-1063) 👑

Tuğrul Bey, Büyük Selçuklu Devleti'nin ilk sultanıdır. Başkenti Rey şehrine taşımış ve devletin temellerini atmıştır.

• Nisabur, Tuğrul Bey'in ilk başkentidir. Daha sonra Rey'e taşınmıştır.
• Abbasi Halifesi tarafından "Doğunun ve Batının Sultanı" unvanı verilmiştir.
• Bizans üzerine ilk akınlar bu dönemde başlamıştır.

💡 İpucu: Tuğrul Bey'in halifeyi koruması, İslam dünyasındaki saygınlığını artırmıştır.

📌 Alparslan Dönemi (1063-1072) ⚔️

Alparslan, Büyük Selçuklu Devleti'nin ikinci sultanıdır. En önemli başarısı 1071 Malazgirt Zaferi'dir. Bu zafer, Anadolu'nun Türklere kapılarını açmıştır.

• 1071 Malazgirt Savaşı, Bizans İmparatorluğu'na karşı kazanılmıştır.
• Anadolu'nun Türkleşme süreci bu zaferle başlamıştır.
• Alparslan, "Ebu'l-Feth" (Fetihlerin Babası) unvanıyla anılır.

⚠️ Dikkat: Malazgirt Zaferi'nin sonuçları Türk ve dünya tarihi açısından çok önemlidir.

📌 Melikşah Dönemi (1072-1092) 🌟

Melikşah, Büyük Selçuklu Devleti'nin en parlak dönemini yaşamıştır. Vezir Nizamülmülk'ün de katkılarıyla devlet, en geniş sınırlarına ulaşmıştır.

• Devletin sınırları Orta Asya'dan Akdeniz'e kadar genişlemiştir.
• Nizamülmülk, önemli bir devlet adamı ve vezirdir.
• İkta sistemi bu dönemde yaygınlaşmıştır.
• Ölümünden sonra devlet zayıflamaya başlamıştır.

💡 İpucu: Melikşah'ın ölümüyle başlayan taht kavgaları, devletin parçalanmasına zemin hazırlamıştır.

📌 Büyük Selçuklu Devleti'nin Teşkilatlanması 🏛️

Büyük Selçuklu Devleti, merkeziyetçi bir yönetim anlayışına sahipti. Devlet işleri divan adı verilen kurullarda görüşülürdü. İkta sistemi, askeri ve ekonomik alanda önemli bir rol oynamıştır.

• Divan, devlet işlerinin görüşüldüğü en yüksek organdır.
• İkta sistemi, toprağın hizmet karşılığı olarak verilmesidir.
• Merkezi otorite güçlü tutulmaya çalışılmıştır.