X elementi periyodik tabloda 3. periyot 2A grubunda, Y elementi ise 2. periyot 7A grubunda yer almaktadır.
Buna göre X ve Y elementleri arasında oluşacak bileşik ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
A) Formülü XY₂ şeklindedir
B) İyonik bağlı bir bileşiktir
C) Suda çözündüğünde elektrik akımını iletir
D) Oda koşullarında gaz halde bulunur
Sevgili öğrenciler, bu soruyu adım adım inceleyerek doğru cevabı bulalım. Elementlerin periyodik tablodaki yerleri, onların kimyasal özelliklerini ve oluşturacakları bileşiklerin yapısını anlamamız için çok önemlidir.
- X Elementinin Özelliklerini Belirleyelim:
- X elementi 3. periyot 2A grubunda yer almaktadır.
- 2A grubu elementleri metaldir ve değerlik elektron sayıları 2'dir.
- Kararlı hale geçmek için son katmanlarındaki 2 elektronu vermeye eğilimlidirler.
- Bu durumda X elementi, $X^{2+}$ yüklü bir katyon oluşturur.
- Y Elementinin Özelliklerini Belirleyelim:
- Y elementi 2. periyot 7A grubunda yer almaktadır.
- 7A grubu elementleri (halojenler) ametaldir ve değerlik elektron sayıları 7'dir.
- Kararlı hale (oktet kuralına) ulaşmak için 1 elektron almaya eğilimlidirler.
- Bu durumda Y elementi, $Y^{-}$ yüklü bir anyon oluşturur.
- Bileşiğin Bağ Türünü Belirleyelim (B Seçeneği):
- X elementi bir metal, Y elementi ise bir ametaldir.
- Metal ve ametal atomları arasında elektron alışverişi sonucu oluşan bağa iyonik bağ denir.
- Dolayısıyla, X ve Y elementleri arasında iyonik bağlı bir bileşik oluşur.
- Bu nedenle, B seçeneği doğrudur.
- Bileşiğin Formülünü Belirleyelim (A Seçeneği):
- Bileşik oluşurken toplam yükün sıfır olması gerekir.
- X iyonu $X^{2+}$ yüklü, Y iyonu $Y^{-}$ yüklüdür.
- Bir tane $X^{2+}$ iyonu ile iki tane $Y^{-}$ iyonu birleşirse toplam yük sıfır olur: $(+2) + 2 \times (-1) = 0$.
- Bu durumda bileşiğin formülü $XY_2$ şeklinde olur.
- Bu nedenle, A seçeneği doğrudur.
- Bileşiğin Elektrik İletkenliğini Belirleyelim (C Seçeneği):
- İyonik bağlı bileşikler, katı halde iyonları sabit konumda olduğu için elektrik akımını iletmezler.
- Ancak, suda çözündüklerinde veya eritildiklerinde iyonları serbest hale gelir ve hareketli iyonlar sayesinde elektrik akımını iletirler.
- Bu nedenle, C seçeneği doğrudur.
- Bileşiğin Oda Koşullarındaki Fiziksel Halini Belirleyelim (D Seçeneği):
- İyonik bağlı bileşikler, iyonlar arasındaki güçlü elektrostatik çekim kuvvetleri nedeniyle genellikle yüksek erime ve kaynama noktalarına sahiptirler.
- Bu nedenle, oda koşullarında (yaklaşık $25^\circ C$) genellikle katı halde bulunurlar. Gaz halde bulunmaları beklenmez.
- Bu nedenle, D seçeneği yanlıştır.
Yukarıdaki analizler sonucunda, X ve Y elementleri arasında oluşacak bileşik ile ilgili yanlış olan ifadenin D seçeneği olduğunu görmekteyiz.
Cevap D seçeneğidir.
