🎓 KPSS Kısaltmaların yazımı Test 2 - Ders Notu
Bu ders notu, KPSS'de sıkça karşınıza çıkan kısaltmaların doğru yazımı ve bu kısaltmalara gelen eklerin kullanımıyla ilgili temel kuralları sade bir dille özetlemektedir. Testteki soruları çözerken bu bilgilere başvurabilirsiniz.
📌 Büyük Harflerle Yapılan Kısaltmalar
Kuruluş, ülke, kitap, dergi ve yön adları gibi özel adların kısaltmaları genellikle büyük harflerle yapılır.
- Her kelimenin ilk harfi alınarak yapılır ve aralarına nokta konmaz. (Örn: TDK, TBMM, PTT)
- ⚠️ Dikkat: "Türkiye Cumhuriyeti" kısaltması olan "T.C." ve "Türkçe" kısaltması olan "T." istisna olup nokta kullanılır.
- Bu tür kısaltmalara gelen ekler, kısaltmanın son harfinin okunuşuna göre belirlenir.
- 💡 İpucu: Kısaltmayı okuduğunuzda son harf nasıl telaffuz ediliyorsa, eki de ona göre getirin.
- Örnekler: TDK'nin (te-de-ke'nin), TBMM'ye (te-be-me-me'ye), PTT'den (pe-te-te'den), TRT'de (te-re-te'de).
📌 Küçük Harflerle Yapılan Kısaltmalar
Kelimenin ilk harfi veya birkaç harfi ile yapılan, genellikle özel ad olmayan kısaltmalardır.
- Bu tür kısaltmalar genellikle küçük harfle başlar ve sonuna nokta konur. (Örn: Dr., Av., Mah., Cad., Sok.)
- Kısaltmaya gelen ekler, kelimenin açılımının okunuşuna göre getirilir.
- Örnekler: Dr.'a (Doktor'a), Av.'dan (Avukat'tan), Mah.'de (Mahalle'de).
📌 Ölçü Birimlerinin Kısaltmaları
Metre, kilogram, santimetre gibi ölçü birimlerinin kısaltmaları özel bir kategoriye girer.
- Ölçü birimlerinin kısaltmalarında kesinlikle nokta kullanılmaz. (Örn: kg, cm, m, mm)
- Bu kısaltmalara gelen ekler, kelimenin açılımının okunuşuna göre getirilir.
- Örnekler: kg'dan (kilogramdan), cm'yi (santimetreyi), m'ye (metreye), mm'nin (milimetrenin).
📌 Sayıların Kısaltmaları ve Ekler
Sıra sayıları ve diğer sayısal ifadelerin kısaltmaları da belirli kurallara tabidir.
- Sıra sayıları rakamdan sonra nokta konularak belirtilir. (Örn: 1., 2., 3.)
- Sıra sayılarına kesme işaretiyle ek getirilecekse, noktalı kullanım tercih edilmez. (Örn: 2.'ye değil, 2.'nciye değil, 2.'ye veya ikinciye)
- 💡 İpucu: Sayılardan sonra gelen ekler, sayının okunuşuna uygun olmalıdır. "1.'inci" gibi bir yazım yanlıştır; doğru kullanım "1." (birinci) veya "1.'e" (birinciye) şeklindedir.
- Örnekler: 5.'inci (yanlış), 5. (beşinci) (doğru); 6.'ya (altıncıya) (doğru).
📝 Genel Hatırlatma: Kısaltmaların yazımı ve eklerin getirilmesi konusunda en önemli nokta, kısaltmanın türüne (büyük harfli, küçük harfli, ölçü birimi) göre farklı kuralların uygulandığını unutmamaktır. Bol bol pratik yaparak bu kuralları pekiştirebilirsiniz!
