8. Aşağıdaki cümlelerin hangisi devrik cümle değildir?
A) Geldi dün akşam bize.
B) Çok güzel bir filmdi izlediğimiz.
C) Yarın sınav var, biliyor musun?
D) Koşuyordu hızlıca çocuk.
Sevgili öğrenciler, bu soruda bizden devrik cümle olmayan seçeneği bulmamız isteniyor. Öncelikle "devrik cümle" ve "kurallı cümle" kavramlarını hatırlayalım:
- Kurallı cümle (Düz cümle): Yüklemi cümlenin sonunda bulunan cümlelerdir. Türkçenin genel cümle yapısı budur.
- Devrik cümle (Kuralsız cümle): Yüklemi cümlenin başında veya ortasında bulunan cümlelerdir. Şiirlerde veya günlük konuşmada anlatımı güçlendirmek için sıkça kullanılır.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim ve yüklemlerin yerini belirleyelim:
- A) Geldi dün akşam bize. Bu cümlede yüklem "Geldi" sözcüğüdür. Yüklem cümlenin başında yer almaktadır. Bu nedenle bu bir devrik cümledir.
- B) Çok güzel bir filmdi izlediğimiz. Bu cümlede yüklem "Çok güzel bir filmdi" söz grubudur. Yüklem cümlenin ortasında yer almaktadır. Bu nedenle bu da bir devrik cümledir.
- C) Yarın sınav var, biliyor musun? Bu cümle iki ayrı yargıdan oluşmaktadır. Birinci yargı "Yarın sınav var" cümlesidir ve yüklemi "var" sözcüğüdür. "Var" sözcüğü bu yargının sonunda yer almaktadır. İkinci yargı ise "biliyor musun?" cümlesidir ve yüklemi "biliyor musun?" söz grubudur. Bu yüklem de kendi yargısının sonunda yer almaktadır. Her iki yüklem de kendi yargısının sonunda olduğu için bu cümle kurallı bir cümledir.
- D) Koşuyordu hızlıca çocuk. Bu cümlede yüklem "Koşuyordu" sözcüğüdür. Yüklem cümlenin başında yer almaktadır. Bu nedenle bu da bir devrik cümledir.
Yukarıdaki incelemeler sonucunda, yüklemi kendi yargısının sonunda olan tek seçenek C seçeneğidir.
Cevap C seçeneğidir.
