Son Osmanlı Mebusan Meclisi'nde kabul edilen ve Türk vatanının sınırlarını belirleyen belge aşağıdakilerden hangisidir?
A) Amasya Tamimi
B) Erzurum Kongresi Beyannamesi
C) Misak-ı Milli
D) Sivas Kongresi Kararları
Sevgili öğrenciler, bu soru Türk Kurtuluş Savaşı dönemindeki önemli bir belgeyi ve bu belgenin kabul edildiği kurumu anlamamızı istiyor. Adım adım inceleyelim:
- Soru Ne İstiyor? Soru, Son Osmanlı Mebusan Meclisi'nde kabul edilen ve Türk vatanının sınırlarını belirleyen belgeyi bulmamızı istiyor. Burada iki önemli ipucu var: "Son Osmanlı Mebusan Meclisi" ve "Türk vatanının sınırlarını belirleyen".
- Dönemin Genel Durumu: Birinci Dünya Savaşı sonrası Osmanlı İmparatorluğu işgal altındaydı. Mustafa Kemal Paşa önderliğindeki Milli Mücadele başlamıştı. Bu süreçte hem İstanbul'daki Osmanlı Hükümeti hem de Anadolu'daki Milli Mücadele hareketi çeşitli kararlar alıyordu.
- A) Amasya Tamimi: Bu tamim, 22 Haziran 1919'da Mustafa Kemal Paşa ve arkadaşları tarafından yayımlanmıştır. Milli Mücadele'nin gerekçesini, amacını ve yöntemini belirten ilk önemli belgedir. "Milletin bağımsızlığını yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır" ilkesini ortaya koymuştur. Ancak bir meclis kararı değildir ve doğrudan vatan sınırlarını belirleyen bir belge olmaktan çok, mücadeleyi başlatan bir çağrıdır. Bu nedenle doğru cevap değildir.
- B) Erzurum Kongresi Beyannamesi: 23 Temmuz - 7 Ağustos 1919 tarihleri arasında toplanan Erzurum Kongresi'nde alınan kararlardır. Bu kararlar, milli sınırlar içinde vatanın bir bütün olduğunu ve parçalanamayacağını belirtmiş, manda ve himayeyi reddetmiştir. Milli Mücadele'nin ilk bölgesel kongresi olmasına rağmen, tüm yurdu kapsayan ve Son Osmanlı Mebusan Meclisi tarafından kabul edilen bir belge değildir. Bu nedenle doğru cevap değildir.
- C) Misak-ı Milli (Milli Ant): Bu belge, 28 Ocak 1920'de toplanan Son Osmanlı Mebusan Meclisi tarafından kabul edilmiştir. Misak-ı Milli, Türk vatanının asgari sınırlarını belirleyen, bağımsızlık ve egemenlik ilkelerini ortaya koyan çok önemli bir belgedir. Mondros Ateşkes Antlaşması imzalandığı sırada işgal altında olmayan, Osmanlı-İslam çoğunluğunun yaşadığı toprakların bir bütün olduğunu ilan etmiş, İstanbul'un güvenliği, boğazların durumu, azınlık hakları ve kapitülasyonlar gibi konularda net taleplerde bulunmuştur. Soru metnindeki "Son Osmanlı Mebusan Meclisi'nde kabul edilen" ve "Türk vatanının sınırlarını belirleyen" ifadeleriyle birebir örtüşmektedir.
- D) Sivas Kongresi Kararları: 4-11 Eylül 1919 tarihleri arasında toplanan Sivas Kongresi'nde alınan kararlardır. Bu kongre, Erzurum Kongresi kararlarını genişleterek tüm yurdu kapsayan bir Milli Mücadele örgütlenmesi sağlamış, "Heyet-i Temsiliye"yi tüm yurdun temsilcisi haline getirmiştir. Ancak bu kararlar da Son Osmanlı Mebusan Meclisi tarafından kabul edilmiş bir belge değildir. Bu nedenle doğru cevap değildir.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşılacağı üzere, Son Osmanlı Mebusan Meclisi'nde kabul edilen ve Türk vatanının sınırlarını belirleyen belge Misak-ı Milli'dir.
Cevap C seçeneğidir.
