Sevgili öğrenciler, bu soruyu doğru cevaplamak için Mondros Ateşkes Antlaşması'nın maddelerini ve özellikle 7. maddenin önemini iyi anlamamız gerekiyor.
- Mondros Ateşkes Antlaşması'nın Önemi: Birinci Dünya Savaşı'nda Osmanlı Devleti'nin yenilgiyi kabul ettiği ve fiilen sona erdiği antlaşmadır. 30 Ekim 1918'de imzalanmıştır.
- 7. Madde'nin İçeriği: Bu madde, "İtilaf Devletleri, güvenliklerini tehdit edecek bir durum ortaya çıkarsa herhangi bir stratejik noktayı işgal etme hakkına sahip olacaktır." şeklindeydi. Bu madde, İtilaf Devletleri'ne Osmanlı topraklarını istedikleri zaman ve istedikleri gerekçeyle işgal etme yetkisi veren, çok tehlikeli bir maddeydi.
- 7. Madde Kapsamında Yapılan İlk İşgaller: Mondros Ateşkes Antlaşması'ndan sonra İtilaf Devletleri, bu maddeyi bahane ederek Osmanlı topraklarının çeşitli yerlerini işgal etmeye başlamıştır. Bu işgallerden en önemlisi ve sembolik olanı, Osmanlı Devleti'nin başkenti olan İstanbul'un işgalidir. İtilaf Devletleri, 13 Kasım 1918'de donanmalarıyla İstanbul'a gelmiş ve şehri fiilen işgal etmiştir. Bu işgal, 7. maddenin geniş yorumlanmasının ve uygulanmasının en açık örneğidir.
- Diğer Seçeneklerin Durumu:
- A) Ankara: Ankara, Kurtuluş Savaşı'nın merkezi haline gelmiş ancak Mondros sonrası doğrudan 7. madde kapsamında işgal edilen ilk şehirlerden biri değildir.
- B) İzmir: İzmir, 15 Mayıs 1919'da Yunanlılar tarafından işgal edilmiştir. Bu işgal de Mondros sonrası gerçekleşse de, doğrudan 7. maddeye dayalı bir "İtilaf Devletleri" işgali olarak değil, daha çok Yunanistan'ın yayılmacı politikaları ve İtilaf Devletleri'nin (özellikle İngiltere'nin) desteğiyle olmuştur. Soru, "İtilaf Devletleri"nin 7. madde uyarınca işgal ettiği şehri sormaktadır.
- D) Samsun: Samsun da Anadolu'daki önemli şehirlerden biriydi ancak 7. madde kapsamında doğrudan işgal edilen ilk şehirlerden biri değildir. Mustafa Kemal Atatürk'ün Samsun'a çıkışı, işgallere karşı direnişi başlatmak amacıyla olmuştur.
Bu bilgiler ışığında, 7. madde uyarınca İtilaf Devletleri'nin ilk ve en sembolik işgali Osmanlı'nın başkenti İstanbul olmuştur.
Cevap C seçeneğidir.
