Öz ısı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) Tüm maddelerin öz ısısı aynıdır
B) Öz ısı maddenin ayırt edici özelliğidir
C) Öz ısı maddenin cinsine bağlıdır
D) Öz ısı birimi cal/g°C'dir
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda öz ısı kavramını ve özelliklerini anlamamız isteniyor. Öz ısı, bir maddenin 1 gramının sıcaklığını $1 \text{ °C}$ artırmak için gerekli olan ısı miktarıdır. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Tüm maddelerin öz ısısı aynıdır
- Bu ifade yanlıştır. Eğer tüm maddelerin öz ısısı aynı olsaydı, örneğin suyu ısıtmakla demiri ısıtmak arasında hiçbir fark olmazdı. Oysa hepimiz biliyoruz ki, aynı miktarda suyu ısıtmak, aynı miktarda demiri ısıtmaktan çok daha fazla enerji gerektirir. Bu durum, suyun öz ısısının demirinkinden çok daha büyük olmasından kaynaklanır. Her maddenin kendine özgü bir öz ısısı vardır.
- B) Öz ısı maddenin ayırt edici özelliğidir
- Bu ifade doğrudur. Ayırt edici özellikler, maddeleri birbirinden ayırmamızı sağlayan, her maddeye özgü fiziksel özelliklerdir. Yoğunluk, erime noktası, kaynama noktası gibi öz ısı da maddelerin ayırt edici bir özelliğidir. Farklı maddelerin öz ısı değerleri genellikle farklıdır.
- C) Öz ısı maddenin cinsine bağlıdır
- Bu ifade doğrudur. B seçeneğinde de belirttiğimiz gibi, öz ısı maddenin türüne (cinsine) göre değişir. Su, bakır, demir, alkol gibi farklı maddelerin öz ısı değerleri birbirinden farklıdır. Bu da öz ısının maddenin cinsine bağlı olduğunu gösterir.
- D) Öz ısı birimi cal/g°C'dir
- Bu ifade doğrudur. Öz ısı birimi genellikle $J/(g \cdot °C)$ (Joule bölü gram derece Celsius) veya $cal/(g \cdot °C)$ (kalori bölü gram derece Celsius) olarak ifade edilir. $cal/g°C$ birimi, özellikle suyun öz ısısını $1 \text{ cal/g°C}$ olarak tanımlamak için sıkça kullanılır ve yaygın bir birimdir.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşılacağı gibi, tüm maddelerin öz ısısının aynı olduğunu belirten A seçeneği yanlıştır.
Cevap A seçeneğidir.