Kıbrıs Barış Harekatı'nın temel amacı neydi?
A) Kıbrıs'ı Yunanistan'a bağlamak
B) Kıbrıs Türklerinin güvenliğini sağlamak
C) Kıbrıs'ı tamamen Türkiye'ye katmak
D) Kıbrıs'taki İngiliz üslerini ele geçirmek
Sevgili öğrenciler, Kıbrıs Barış Harekatı, Türkiye Cumhuriyeti tarihindeki önemli dönüm noktalarından biridir ve bu olayın temel amacını doğru anlamak, hem tarihimizi hem de uluslararası ilişkileri kavramak açısından çok önemlidir. Şimdi bu soruyu adım adım inceleyelim:
- Harekat Öncesi Durum: Kıbrıs Cumhuriyeti, 1960 yılında Türkiye, Yunanistan ve İngiltere'nin garantörlüğünde kurulmuştu. Ancak adadaki Rum milliyetçileri, Kıbrıs'ı Yunanistan'a bağlama (ENOSİS) hedefiyle Kıbrıs Türklerine karşı saldırılar düzenliyor, onların can ve mal güvenliklerini tehdit ediyordu.
- 1974 Darbesi ve Tehdit: 15 Temmuz 1974'te Yunanistan'daki askeri cunta destekli Rum milliyetçileri, Kıbrıs'ta bir darbe yaparak adayı Yunanistan'a bağlama girişiminde bulundu. Bu durum, Kıbrıs Türklerinin varlığını ve güvenliğini doğrudan tehdit ediyordu.
- Türkiye'nin Garantörlük Rolü: Türkiye, 1960 Garanti Anlaşması'ndan doğan garantörlük hakkını kullanarak, adadaki barışı ve Kıbrıs Türklerinin güvenliğini sağlamak amacıyla 20 Temmuz 1974'te Kıbrıs Barış Harekatı'nı başlattı.
- Seçenek A'nın Değerlendirilmesi: "Kıbrıs'ı Yunanistan'a bağlamak" amacı, Rum milliyetçilerinin ve Yunanistan'daki cuntanın hedefiydi, Türkiye'nin değil. Bu nedenle A seçeneği yanlıştır.
- Seçenek B'nin Değerlendirilmesi: "Kıbrıs Türklerinin güvenliğini sağlamak" harekatın temel ve en öncelikli amacıydı. Adadaki Türk toplumunun can ve mal güvenliğini korumak, onların eşit haklara sahip bir toplum olarak varlıklarını sürdürmelerini sağlamak hedeflenmiştir. Bu nedenle B seçeneği doğrudur.
- Seçenek C'nin Değerlendirilmesi: "Kıbrıs'ı tamamen Türkiye'ye katmak" Türkiye'nin amacı değildi. Türkiye, adada iki toplumlu, federal bir yapının kurulması için zemin hazırlamayı amaçlamıştır. Bu nedenle C seçeneği yanlıştır.
- Seçenek D'nin Değerlendirilmesi: "Kıbrıs'taki İngiliz üslerini ele geçirmek" harekatın hedefi veya amacı değildi. Bu üsler, İngiltere'nin egemenliğindeki topraklardır. Bu nedenle D seçeneği yanlıştır.
Bu bilgiler ışığında, Kıbrıs Barış Harekatı'nın temel amacının Kıbrıs Türklerinin güvenliğini sağlamak olduğu açıkça görülmektedir.
Cevap B seçeneğidir.
