Sevgili öğrenciler, bu soru Dünya'nın Güneş etrafındaki hareketi ve eksen eğikliği ile ilgili önemli bir coğrafya bilgisini ölçüyor. Gelin, adım adım bu konuyu birlikte inceleyelim:
- Yengeç Dönencesi Nedir?
Yengeç Dönencesi, Dünya üzerinde ekvatorun yaklaşık $23^\circ27'$ kuzeyinde yer alan özel bir enlem dairesidir. Bu enlem, Güneş ışınlarının yıl içinde dik açıyla ($90^\circ$) gelebileceği en kuzey noktayı temsil eder.
- Güneş Işınlarının Dik Açıyla Gelmesi Ne Anlama Gelir?
Güneş ışınlarının bir yere dik açıyla gelmesi, Güneş'in o noktada tam tepede, yani ufukta en yüksek konumda olduğu anlamına gelir. Bu durumda gölge boyu en kısa olur veya hiç oluşmaz.
- Güneş'in Yıllık Hareketi:
Dünya'nın eksen eğikliği (yaklaşık $23^\circ27'$) ve Güneş etrafındaki yörüngesi nedeniyle, Güneş ışınlarının dik geldiği yer yıl boyunca Ekvator ile Yengeç ve Oğlak Dönenceleri arasında değişir. Bu duruma Güneş'in "görünürdeki hareketi" denir.
- Yengeç Dönencesi'nde Dik Açı:
Güneş ışınları, kuzey yarımkürede yaz başlangıcı olan 21 Haziran tarihinde Yengeç Dönencesi'ne tam dik açıyla gelir. Bu tarih, Kuzey Yarımküre için en uzun gündüzün yaşandığı yaz gündönümüdür.
- Neden Sadece Bir Kez?
Güneş, 21 Mart'tan (ilkbahar ekinoksu) sonra Ekvator'dan kuzeye doğru hareket etmeye başlar. 21 Haziran'da Yengeç Dönencesi'ne ulaşır ve burada dik açıyla gelir. Bu tarihten sonra ise güneye doğru hareketine devam eder. Yani, Yengeç Dönencesi, Güneş'in kuzeye doğru hareketinde ulaştığı son nokta olduğu için, Güneş ışınları buraya yılda sadece bir kez, 21 Haziran'da dik açıyla gelir. Güneş bu enlemi sadece bir kez "dönüş noktası" olarak kullanır.
Bu bilgiler ışığında, Yengeç Dönencesi'nde yılda sadece bir kez Güneş ışınları dik açıyla gelir.
Cevap A seçeneğidir.
