İçsel güdülenme ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
A) Sadece dış ödüllerle sağlanır
B) Bireyin kendi ilgi ve merakından kaynaklanır
C) Yalnızca sosyal onayla ilgilidir
D) Başarısızlık korkusuna dayanır
Sevgili öğrenciler, bu soru, motivasyon türlerinden biri olan içsel güdülenme kavramını ne kadar iyi anladığımızı ölçüyor. Haydi, bu önemli kavramı adım adım inceleyelim ve doğru cevabı birlikte bulalım.
Öncelikle, içsel güdülenme (içsel motivasyon) ne demektir, onu hatırlayalım:
- İçsel güdülenme, bir etkinliği yaparken dışarıdan herhangi bir ödül beklemeden, sırf o etkinliğin kendisinden keyif aldığımız, merak ettiğimiz veya bize anlamlı geldiği için harekete geçmemizdir.
- Yani, motivasyon kaynağı bizim içimizden gelir; ilgi, merak, tatmin olma, öğrenme arzusu gibi duygulardır.
Şimdi seçenekleri tek tek değerlendirelim:
- A) Sadece dış ödüllerle sağlanır
- Bu ifade, içsel güdülenmenin tam tersi olan dışsal güdülenmeyi tanımlar. Dışsal güdülenmede, bir davranışı not almak, para kazanmak, ödül almak gibi dış faktörler için yaparız. İçsel güdülenmede ise ödül, etkinliğin kendisidir. Bu nedenle A seçeneği yanlıştır.
- B) Bireyin kendi ilgi ve merakından kaynaklanır
- İşte bu tanım, içsel güdülenmenin özünü çok güzel açıklıyor! Bir şeyi sırf merak ettiğimiz için öğrenmeye çalışmak, bir hobiyle sırf keyif aldığımız için uğraşmak, bir konuyu sırf ilgimizi çektiği için araştırmak... Bunların hepsi içsel güdülenmeye örnektir. Motivasyon kaynağı, bireyin kendi içinden, kendi ilgi ve merakından gelir. Bu nedenle B seçeneği doğrudur.
- C) Yalnızca sosyal onayla ilgilidir
- Sosyal onay (başkaları tarafından beğenilme, takdir edilme) da bir dışsal ödüldür. Eğer bir şeyi sadece başkaları bizi onaylasın diye yapıyorsak, bu dışsal güdülenmedir. İçsel güdülenme, başkalarının ne düşündüğünden ziyade, bizim kendi içsel tatminimize odaklanır. Bu nedenle C seçeneği yanlıştır.
- D) Başarısızlık korkusuna dayanır
- Başarısızlık korkusu, bir şeyi yapmaya iten güçlü bir faktör olabilir, ancak bu da dışsal bir baskı veya olumsuz bir sonuçtan kaçınma durumudur. İçsel güdülenme, bir şeyi yapmaktan duyulan pozitif bir arzu ve istekle ilgilidir, korkuyla değil. Bu nedenle D seçeneği yanlıştır.
Gördüğümüz gibi, içsel güdülenme, bir işi yaparken hissettiğimiz keyif, ilgi ve merak gibi içsel faktörlerden beslenir. Bu tür bir motivasyon, öğrenmeyi daha kalıcı ve anlamlı kılar.
Cevap B seçeneğidir.
