Merhaba sevgili öğrenciler!
Hücre bölünmesi, canlıların büyümesi, gelişmesi ve yaralanan dokuların onarılması için hayati bir süreçtir. Mitoz, bu bölünme türlerinden biridir ve belirli evrelerden oluşur. Sorumuz, bu evrelerden birinde gerçekleşen iki önemli olayı tanımlıyor: iğ ipliklerinin kromozomlara bağlanması ve kromozomların hücrenin ekvator düzleminde sıralanması. Şimdi bu evreleri adım adım inceleyelim:
- A) Profaz: Bu evre, mitozun başlangıcıdır. Kromatin iplikleri kısalıp kalınlaşarak mikroskop altında görülebilen kromozomlara dönüşür. Çekirdek zarı ve çekirdekçik kaybolmaya başlar. İğ iplikleri (mikrotübüller) oluşmaya başlar ancak henüz kromozomlara tam olarak bağlanmamışlardır ve kromozomlar hücrenin ortasında sıralanmamıştır.
- B) Metafaz: İşte sorumuzun cevabı bu evrede gizli! Metafaz, kromozomların hücrenin tam ortasında, hayali bir çizgi olan "ekvator düzleminde" (metafaz plağı olarak da bilinir) tek sıra halinde dizildiği evredir. Bu dizilim sırasında, iğ iplikleri kromozomların sentromer bölgelerindeki özel protein yapılarına, yani kinetokorlara bağlanır. Bu bağlanma ve sıralanma, kardeş kromatitlerin daha sonra eşit ve düzenli bir şekilde ayrılmasını sağlar.
- C) Anafaz: Metafazın ardından gelen anafazda, kardeş kromatitleri bir arada tutan sentromerler ayrılır. İğ iplikleri kısalmaya başlar ve ayrılan kardeş kromatitleri (artık her biri bağımsız bir kromozom olarak kabul edilir) hücrenin zıt kutuplarına doğru çeker.
- D) Telofaz: Mitozun son evresi olan telofazda, kromozomlar hücrenin zıt kutuplarına ulaşır ve tekrar çözülerek kromatin iplikleri haline döner. Çekirdek zarı ve çekirdekçik yeniden oluşur. İğ iplikleri kaybolur. Bu evrenin sonunda sitoplazma bölünmesi (sitokinez) genellikle başlar veya tamamlanır.
Soru metninde belirtilen "iğ ipliklerinin kromozomlara bağlandığı" ve "kromozomların hücrenin ekvator düzleminde sıralandığı" olaylar, mitozun metafaz evresine özgüdür.
Cevap B seçeneğidir.
