Çizgi ölçekte 1 cm'nin 250 m'yi gösterdiği bir haritanın kesir ölçeği nedir?
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, çizgi ölçek olarak verilen bir ifadeyi kesir ölçeğe dönüştürmemiz isteniyor. Harita ölçekleri konusu coğrafyanın temel taşlarından biridir ve bu dönüşümleri anlamak, haritaları doğru okumak için çok önemlidir. Adım adım ilerleyelim:
Bize verilen bilgi şudur: Harita üzerinde $1 \text{ cm}$'lik bir uzunluk, gerçekte $250 \text{ m}$'lik bir mesafeyi göstermektedir. Bu bir çizgi (veya sözel) ölçektir.
Bizden istenen ise bu çizgi ölçeğin kesir ölçek karşılığıdır.
Kesir ölçek, harita üzerindeki bir uzunluğun gerçekteki uzunluğa oranını gösterir. Örneğin, $1/100.000$ ölçek, haritadaki $1 \text{ cm}$'nin gerçekte $100.000 \text{ cm}$'ye karşılık geldiğini ifade eder.
En önemli kural şudur: Kesir ölçekte pay (harita uzunluğu) ve payda (gerçek uzunluk) her zaman aynı birimde olmalıdır. Genellikle santimetre ($ \text{cm} $) birimi kullanılır.
Şu anki durumumuz: Harita uzunluğu $1 \text{ cm}$, gerçek uzunluk $250 \text{ m}$.
Harita uzunluğumuz zaten santimetre cinsinden. Gerçek uzunluğumuz olan $250 \text{ m}$'yi de santimetreye çevirmemiz gerekiyor.
Biliyoruz ki $1 \text{ metre} = 100 \text{ santimetre}$.
O zaman $250 \text{ metre}$'yi santimetreye çevirmek için $100$ ile çarparız:
$250 \text{ m} \times 100 \text{ cm/m} = 25.000 \text{ cm}$.
Şimdi elimizdeki değerler aynı birimde:
Kesir ölçek, Harita Uzunluğu / Gerçek Uzunluk şeklinde yazılır.
Kesir ölçeğimiz: $1 \text{ cm} / 25.000 \text{ cm}$.
Birimler sadeleştiğinde (yani her ikisi de santimetre olduğu için birbirini götürdüğünde) kesir ölçeğimiz $1/25.000$ olur.
Bulduğumuz $1/25.000$ değeri, seçenekler arasında A seçeneği ile tamamen aynıdır.
Cevap A seçeneğidir.
