Fecr-i Ati Topluluğu Kimlerdir? (Ahmet Haşim) Test 1

Fecr-i Ati topluluğu hangi edebi topluluğa tepki olarak ortaya çıkmıştır?

A) Tanzimat Edebiyatı
B) Servet-i Fünun
C) Milli Edebiyat
D) Cumhuriyet Dönemi Edebiyatı

Sevgili öğrenciler, bu soruyu adım adım inceleyerek Fecr-i Ati topluluğunun edebi tarihimizdeki yerini ve hangi akıma tepki olarak doğduğunu daha iyi anlayalım.

• Fecr-i Ati Topluluğu'nu Tanıyalım: Fecr-i Ati, "Geleceğin Şafağı" anlamına gelir ve 1909 yılında genç edebiyatçıların bir araya gelerek oluşturduğu bir topluluktur. Türk edebiyatında bir bildiri (beyanname) yayımlayarak ortaya çıkan ilk edebi topluluk olma özelliğini taşır. Bu topluluk, kendilerinden önceki dönemin edebiyatını eleştirerek yeni bir soluk getirme amacı gütmüştür.
• Edebi Akımların Doğuşu: Edebiyat tarihinde yeni bir akım veya topluluk genellikle kendinden önceki dönemin eksiklerini veya yetersizliklerini görerek, ona bir tepki olarak ortaya çıkar. Fecr-i Ati de bu geleneğin bir parçasıdır.
• Seçenekleri Değerlendirelim:
• A) Tanzimat Edebiyatı: Tanzimat Edebiyatı (1860-1896), Fecr-i Ati'den çok daha önce ortaya çıkmış, Batılılaşma ve toplumsal konulara odaklanmış bir dönemdir. Fecr-i Ati'nin doğrudan tepki gösterdiği bir dönem değildir.
• B) Servet-i Fünun: Servet-i Fünun dönemi (1896-1901), Tanzimat sonrası dönemde, özellikle sanat için sanat anlayışıyla ve bireysel konularla öne çıkmıştır. Fecr-i Ati topluluğu tam da Servet-i Fünun döneminin sonlarına doğru ve sonrasında ortaya çıkmıştır. Fecr-i Aticiler, Servet-i Fünuncuların sanatsal yetersizliklerini, özgün olamayışlarını ve Batı'yı taklit etmelerini eleştirmişlerdir. Kendi sloganları olan "Sanat şahsi ve muhteremdir" ile Servet-i Fünun'un "Sanat sanat içindir" anlayışını bir adım öteye taşımak istemişlerdir. Bu nedenle, Fecr-i Ati, doğrudan Servet-i Fünun edebiyatına bir tepki olarak doğmuştur.
• C) Milli Edebiyat: Milli Edebiyat (1911-1923), Fecr-i Ati'den hemen sonra ortaya çıkmış ve Fecr-i Ati'nin bireyselci anlayışına karşılık, milli konulara, yerliliğe ve sade dile yönelmiştir. Dolayısıyla Fecr-i Ati, Milli Edebiyat'a tepki olarak değil, Milli Edebiyat Fecr-i Ati'ye tepki olarak doğmuştur diyebiliriz.
• D) Cumhuriyet Dönemi Edebiyatı: Cumhuriyet Dönemi Edebiyatı (1923 ve sonrası), Fecr-i Ati'den çok daha sonraki bir dönemi kapsar. Fecr-i Ati'nin Cumhuriyet dönemi edebiyatına tepki göstermesi kronolojik olarak mümkün değildir.
• Sonuç: Fecr-i Ati topluluğu, kendinden önceki Servet-i Fünun edebiyatının sanatsal anlayışını, özgünlük eksikliğini ve Batı taklitçiliğini eleştirerek, ona bir tepki olarak ortaya çıkmıştır. Kendi sanat anlayışlarını ve hedeflerini bir bildiriyle duyurarak Türk edebiyatında yeni bir sayfa açmak istemişlerdir.

Cevap B seçeneğidir.