🎓 19. Yüzyıl Osmanlı Tarihi (Dağılma Dönemi) Test 1 - Ders Notu
Bu not, 19. yüzyıl Osmanlı Devleti'nin siyasi, sosyal ve ekonomik değişimlerini, ıslahat çabalarını ve dış politika gelişmelerini kapsar. Testinizde başarılı olmanız için bu temel konulara odaklanmanız önemlidir.
📌 ⚔️ Osmanlı Devleti'nde Dağılma Nedenleri
Osmanlı Devleti'nin dağılma süreci, iç ve dış faktörlerin etkisiyle hızlanmıştır. Bu dönemde merkezi otoritenin zayıflaması, ekonomik sorunlar ve milliyetçilik akımları önemli rol oynamıştır.
- Merkezi otoritenin zayıflaması.
- Ekonomik sıkıntılar ve dış borçlar.
- Milliyetçilik akımlarının etkisiyle çıkan isyanlar.
- Avrupa devletlerinin Osmanlı iç işlerine müdahalesi.
- Ordu ve bürokrasideki bozulmalar.
⚠️ Dikkat: Dağılma nedenlerini sadece siyasi olarak değil, sosyal ve ekonomik boyutlarıyla da değerlendirin.
📌 📜 Islahat Hareketleri (Tanzimat ve Islahat Fermanları)
Osmanlı Devleti'nin dağılmayı önlemek amacıyla yaptığı yenilik hareketleridir. Tanzimat Fermanı ve Islahat Fermanı, bu dönemdeki önemli reform çabalarıdır.
- Tanzimat Fermanı (1839): Hukukun üstünlüğü, eşitlik ilkesi ve kişisel hakların güvence altına alınması gibi prensipleri içerir.
- Islahat Fermanı (1856): Gayrimüslimlere daha geniş haklar tanınması ve ayrımcılığın ortadan kaldırılması amaçlanmıştır.
- Bu fermanlar, Osmanlı modernleşmesinin önemli adımlarındandır.
💡 İpucu: Islahatların ilan edilme nedenlerini ve sonuçlarını iyi öğrenin.
📌 🌍 Dış Politika ve Toprak Kayıpları
19. yüzyılda Osmanlı Devleti, birçok cephede savaşmış ve toprak kayıpları yaşamıştır. Kırım Savaşı, Balkan Savaşları ve Rusya ile yapılan savaşlar bu dönemin önemli olaylarıdır.
- Kırım Savaşı (1853-1856): Osmanlı Devleti, İngiltere ve Fransa'nın desteğiyle Rusya'ya karşı savaşmıştır.
- Balkan Savaşları: Balkan uluslarının bağımsızlık mücadeleleri sonucu Osmanlı Devleti büyük toprak kayıpları yaşamıştır.
- Berlin Kongresi (1878): Osmanlı Devleti'nin Balkanlardaki topraklarının paylaşılması konusunda önemli kararlar alınmıştır.
⚠️ Dikkat: Savaşların nedenlerini, sonuçlarını ve ilgili antlaşmaları mutlaka bilin.
📌 ⚙️ Sanayi Devrimi ve Osmanlı Ekonomisi
Sanayi Devrimi, Osmanlı ekonomisini olumsuz etkilemiştir. Avrupa mallarının rekabeti, yerli üretimin gerilemesine ve ekonomik bağımlılığın artmasına neden olmuştur.
- Osmanlı Devleti, Avrupa'nın açık pazarı haline gelmiştir.
- Dış borçlanma artmıştır.
- Lonca teşkilatı zayıflamış, yerli üretim azalmıştır.
💡 İpucu: Kapitülasyonların Osmanlı ekonomisi üzerindeki etkilerini araştırın.
📌 🏛️ Osmanlıcılık, Türkçülük ve İslamcılık Fikir Akımları
Devleti kurtarmak amacıyla ortaya atılan farklı ideolojilerdir. Osmanlıcılık, tüm Osmanlı vatandaşlarını birleştirme; Türkçülük, Türk kimliğini ön plana çıkarma; İslamcılık ise İslam birliğini savunmuştur.
- Osmanlıcılık: Bütün Osmanlı tebaasını dil, din, ırk ayrımı yapmaksızın eşit kabul ederek bir arada tutmayı amaçlamıştır.
- Türkçülük: Türk milletinin milli bilinçle birleşmesini ve kalkınmasını hedeflemiştir.
- İslamcılık: İslam dünyasının birliğini savunmuş ve şeriat hükümlerinin uygulanmasını istemiştir.
⚠️ Dikkat: Her bir fikir akımının temel prensiplerini ve temsilcilerini bilin.
