Merhaba sevgili öğrenciler!
Tohumun çimlenmesi, bir tohumun uygun koşullar altında büyüyerek yeni bir bitki oluşturmaya başlaması sürecidir. Bu süreç için belirli çevresel faktörlerin bir araya gelmesi gerekir. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyerek hangisinin çimlenmeyi engelleyici bir faktör olduğunu bulalım:
- A) Yeterli su: Su, tohumun çimlenmesi için hayati öneme sahiptir. Tohumun şişmesini, içindeki besin maddelerinin çözünmesini ve embriyonun büyümesi için gerekli metabolik reaksiyonların başlamasını sağlar. Yeterli su olmadan çimlenme gerçekleşmez. Dolayısıyla, yeterli su çimlenmeyi engelleyen değil, destekleyen bir faktördür.
- B) Uygun sıcaklık: Her tohum türünün çimlenmek için belirli bir sıcaklık aralığına ihtiyacı vardır. Bu uygun sıcaklık aralığı, tohum içindeki enzimlerin en verimli şekilde çalışmasını ve metabolik süreçlerin gerçekleşmesini sağlar. Çok düşük veya çok yüksek sıcaklıklar çimlenmeyi engelleyebilirken, uygun sıcaklık çimlenmeyi teşvik eden bir faktördür.
- C) Don olayı: Don olayı, sıcaklığın $0^\circ C$ (sıfır santigrat derece) ve altına düşmesi durumudur. Don, tohum içindeki suyun donmasına neden olarak hücrelere zarar verir, hücre zarlarını parçalar ve enzimlerin çalışmasını tamamen durdurur. Bu durum, tohumun metabolik faaliyetlerini imkansız hale getirir ve çimlenmeyi kesinlikle engeller. Hatta tohumun ölmesine bile neden olabilir.
- D) Havadar toprak: Tohumun çimlenmesi sırasında embriyo, enerji üretmek için solunum yapar. Bu solunum süreci için oksijene ihtiyaç duyar. Havadar toprak, tohumun ihtiyaç duyduğu oksijeni sağlar. Oksijensiz ortamda tohum solunum yapamaz ve çimlenme gerçekleşmez. Dolayısıyla, havadar toprak çimlenmeyi engelleyen değil, destekleyen bir faktördür.
Yukarıdaki açıklamalara göre, tohumun çimlenmesini engelleyen faktör don olayıdır çünkü düşük sıcaklıklar tohumun hayati fonksiyonlarını durdurur ve hücrelerine zarar verir.
Cevap C seçeneğidir.
