Deniz seviyesinden yükseklere çıkıldıkça atmosfer basıncı nasıl değişir?
A) AzalırSevgili öğrenciler, bu soru atmosfer basıncının yükseklikle nasıl değiştiğini anlamamızı istiyor. Haydi adım adım, anlaşılır bir şekilde inceleyelim:
Atmosfer basıncı, Dünya'yı saran hava tabakasının (atmosferin) yeryüzüne ve üzerindeki her şeye uyguladığı kuvvettir. Bunu, başımızın üzerinde duran devasa bir hava sütununun ağırlığı gibi düşünebilirsiniz. Yani, üzerimizdeki havanın ağırlığı ne kadar fazlaysa, basınç da o kadar fazla olur.
Deniz seviyesinde durduğumuzda, üzerimizde atmosferin tamamı, yani en kalın hava tabakası bulunur. Bu, en ağır hava sütunu demektir. Ancak yükseklere çıkmaya başladığımızda (örneğin bir dağa tırmandığımızda veya uçağa bindiğimizde), artık üzerimizde daha az hava tabakası kalır. Çünkü atmosferin büyük bir kısmı Dünya yüzeyine yakın yerlerde yoğunlaşmıştır.
Mantık çok basit: Eğer üzerimizdeki hava miktarı azalırsa, bu hava sütununun ağırlığı da azalır. Ağırlık azaldığında ise, uyguladığı kuvvet yani basınç da azalır.
Tıpkı bir kule gibi düşünün: Kulenin en alt katında tüm katların ağırlığını hissedersiniz. Ama yukarı çıktıkça, üzerinizdeki kat sayısı azalır ve dolayısıyla hissettiğiniz ağırlık da azalır. Atmosfer de böyledir; en yoğun ve ağır kısmı aşağıdadır.
Bu nedenle, deniz seviyesinden yükseklere çıkıldıkça üzerimizdeki hava miktarı ve dolayısıyla havanın ağırlığı azaldığı için atmosfer basıncı da azalır.
Uçaklarda veya yüksek dağlarda kulaklarımızın tıkanması, bu basınç farkının bir sonucudur. Vücudumuzdaki basınç ile dışarıdaki basınç arasındaki fark, kulaklarımızda bu hissi yaratır.
Cevap A seçeneğidir.