Tohumun çimlenmesi, yeni bir bitkinin yaşam döngüsünün başlangıcıdır ve bu süreç için belirli temel koşulların sağlanması gerekir. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyerek hangisinin temel bir faktör olmadığını bulalım:
- A) Su: Su, tohumun çimlenmesi için hayati öneme sahiptir. Tohumun suyu emmesi (imbibisyon) ile başlar. Bu su, tohumun şişmesini sağlar, tohum kabuğunu yumuşatır ve embriyonun büyümesi için gerekli enzimleri aktive eder. Ayrıca, besin maddelerinin taşınmasında da rol oynar. Susuz bir tohum çimlenemez. Bu nedenle su, temel bir faktördür.
- B) Uygun sıcaklık: Her tohum türünün çimlenmesi için belirli bir sıcaklık aralığı vardır. Bu uygun sıcaklık, tohum içindeki metabolik reaksiyonları ve enzimatik faaliyetleri hızlandırır. Çok düşük veya çok yüksek sıcaklıklar, enzimleri etkisiz hale getirerek çimlenmeyi engeller veya yavaşlatır. Bu nedenle uygun sıcaklık, temel bir faktördür.
- C) Işık: Çoğu tohumun çimlenmesi için ışık gerekli değildir, hatta bazı tohumlar karanlıkta daha iyi çimlenir (örneğin, domates, soğan). Bazı tohumlar ise çimlenmek için ışığa ihtiyaç duyar (örneğin, marul, tütün). Ancak ışık, tohum çimlenmesi için *temel ve evrensel* bir faktör değildir. Yani, tüm tohumlar için olmazsa olmaz bir koşul değildir. Bu nedenle, "temel faktörler arasında bulunmaz" ifadesi ışık için geçerlidir.
- D) Oksijen: Tohumun çimlenmesi sırasında embriyo büyümek ve enerji üretmek için solunum yapar. Bu solunum süreci için oksijen gereklidir (aerobik solunum). Oksijen, tohumdaki depolanmış besin maddelerinin parçalanarak enerjiye dönüştürülmesini sağlar. Oksijensiz ortamda çoğu tohum çimlenemez. Bu nedenle oksijen, temel bir faktördür.
Bu bilgiler ışığında, su, uygun sıcaklık ve oksijen tohum çimlenmesi için temel ve evrensel gereksinimlerken, ışık çoğu tohum için temel bir gereksinim değildir.
Cevap C seçeneğidir.
