Aşağıdakilerden hangisi abdestin farzlarından biri değildir?
A) Yüzü yıkamak
B) Elleri dirseklere kadar yıkamak
C) Başın tamamını mesh etmek
D) Ağzı yıkamak
Sevgili öğrenciler, bu soru abdestin temel hükümlerinden olan farzları anlamamızı istiyor. Abdest, namaz gibi ibadetleri yerine getirebilmek için yapılan özel bir temizliktir. Abdestin farzları, mutlaka yapılması gereken, yapılmadığı takdirde abdestin geçerli olmayacağı temel eylemlerdir.
Hanefi mezhebine göre abdestin dört (4) farzı vardır. Bunlar şunlardır:
- Yüzü yıkamak: Saç bitiminden çene altına kadar ve iki kulak memesi arasına kalan kısmı yıkamak.
- Elleri dirseklere kadar yıkamak: Sağ ve sol elleri parmak uçlarından başlayarak dirseklerle birlikte yıkamak.
- Başın dörtte birini mesh etmek: Başın en az dörtte birini ıslak elle sıvazlamak.
- Ayakları topuklara kadar yıkamak: Sağ ve sol ayakları parmak uçlarından başlayarak topuklarla birlikte yıkamak.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Yüzü yıkamak: Yukarıda da belirttiğimiz gibi, yüzü yıkamak abdestin farzlarından biridir. Bu seçenekte verilen eylem farzdır.
- B) Elleri dirseklere kadar yıkamak: Bu da abdestin dört farzından biridir. Bu seçenekte verilen eylem farzdır.
- C) Başın tamamını mesh etmek: Abdestin farzı, başın tamamını değil, en az dörtte birini mesh etmektir. Başın tamamını mesh etmek ise sünnettir. Yani, farz olan miktar dörtte biridir; tamamını mesh etmek daha faziletli bir davranıştır ama farz değildir. Bu seçenekteki eylem farz değildir.
- D) Ağzı yıkamak (Mazmaza): Ağzı yıkamak (mazmaza) ve burna su çekmek (istinşak) abdestin sünnetlerindendir, farzlarından değildir. Bu eylemler abdestin geçerliliği için zorunlu değildir, ancak sevabı artırır ve Peygamber Efendimiz'in (s.a.v.) uygulamasıdır. Bu seçenekteki eylem farz değildir.
Hem C hem de D seçenekleri abdestin farzlarından değildir. Ancak, C seçeneği (başın tamamını mesh etmek) farz olan bir eylemin (başın dörtte birini mesh etmek) daha kapsamlı bir şekilde yapılmasıdır ve bu kapsamlı yapış sünnet kabul edilir. D seçeneği (ağzı yıkamak) ise abdestin farzlarından tamamen ayrı, başlı başına bir sünnet eylemidir. Soru "hangisi abdestin farzlarından biri değildir?" diye sorduğunda, farzlar listesinde hiç yer almayan ve tamamen sünnet olan bir eylem olan ağzı yıkamak (mazmaza) en net cevaptır.
Bu nedenle, abdestin farzlarından biri olmayan eylem ağzı yıkamaktır.
Cevap D seçeneğidir.
